Zapewne większość z Was myśląc o drugim tygodniu ciąży ma na myśli czas od 7 do 14 dnia od chwili zapłodnienia. Tymczasem w literaturze fachowej 2 tydzień ciąży to właściwie dopiero przygotowanie organizmu do zapłodnienia, które następuje na przełomie 2 i 3 tygodnia cyklu. Drugi tydzień ciąży już do niej się wlicza, ale technicznie rzecz ujmując jest to czas poprzedzający zapłodnienie. Zapytacie pewnie: skoro do zapłodnienia jeszcze nie doszło, dlaczego mówi się o drugim tygodniu ciąży w odniesieniu do czasu poprzedzającego połączenie się komórki jajowej i plemnika? Spieszymy z wyjaśnieniami.

Wiek ciąży jest obliczany od pierwszego dnia ostatniej miesiączki, która wystąpiła przed zapłodnieniem. Bardzo trudno jest bowiem prezyzyjnie wskazać czas, w którym doszło do połączenia komórki jajowej i plemnika. Niemniej jednak znając datę wystąpienia ostatniej miesiączki, datę porodu da się precyzyjnie wyliczyć dzięki stosowaniu metody Naegellego. Przyjmuje się w niej, że ciąża trwa właśnie od pierwszego dnia ostatniej miesiączki. Następnie należy dodać do tego siedem dni, odjąć trzy miesiące i następnie dodać rok. Brzmi to skomplikowanie, ale jest to skuteczna metoda, która z bardzo dużą trafnością pozwala wyliczyć dzień porodu.

Wiek ciąży

Wedle wielu specjalistów wliczanie do czasu ciąży pierwszych dni cyklu, które mają miejsce przed zapłodnieniem, ma sens. By mogło bowiem dojść do ciąży, organizm kobiety musi się odpowiednio przygotować. W pierwszej kolejności macica musi oczyścić się z nadmiaru błony śluzowej, która została po poprzednim cyklu. Śluzówka była bowiem gotowa na przyjęcie zarodka. Pogrubiła swoją objętość, rozpulchniła się i stała się miękka, by mógł on bez problemu zagnieździć się w jeden ze ścian. Ponieważ nie doszło do zapłodnienia, macica musi wydalić z siebie nadmiar błon śluzowych, by przygotować się na kolejny miesiąc i na ponowne bycie w gotowości. To oczyszczanie się macicy to właśnie comiesięczne krwawienie. Następnie następuje właśnie czas, który zaliczany jest do drugiego tygodnia ciąży. Macica zaczyna swoje przygotowania od nowa – śluzówka intensywnie narasta, by zapłodnione jajeczko mogło się w niej bezpiecznie zagnieździć. Jednocześnie – na wskutek działania hormonu folikulotropowego, który jest wydzielany pod wpływem działania przysadki mózgowej – zaczynają dojrzewać pęcherzyki jajnikowe.

Wiek ciąży jest obliczany od pierwszego dnia ostatniej miesiączki, która wystąpiła przed zapłodnieniem.

Pęcherzyki jajnikowe

Każda z kobiet w chwili narodzin ma od miliona do dwóch milionów pęcherzyków jajnikowych. Z tej olbrzymiej liczby jedynie 500 sztuk będzie miało dojrzeć w okresie rozrodczym kobiety. W drugim tygodniu cyklu miesięcznego, który jest jednocześnie drugim tygodniem ciąży, rozwijają się one i zaczynają wzrastać. To tak zwane pęcherzyki pierwotne. Jeden z nich w trakcie cyklu staje się pęcherzykiem dominującym, czyli tym, który wypuści komórkę jajową, która będzie gotowa do zapłodnienia. Pęcherzyk dominujący rozwija się nadal, natomiast pozostałe ulegają degradacji. W wyjątkowych wypadkach może zdarzyć się, że równocześnie rozwija się więcej niż jeden pęcherzyk dominujący. Wówczas w czasie owulacji co najmniej dwie komórki jajowe są gotowe do zapłodnienia, co może doprowadzić do rozwoju ciąży mnogiej.

Owulacja

Pęcherzyk dominujący stale rośnie i rozwija się, aż do momentu owulacji – czyli pęknięcia pęcherzyka Graafa. Wówczas komórka jajowa wydostaje się z niego i przesuwa się dalej jajowodem w dół – ku macicy. Jeśli w czasie 72-24 godzin przed owulacją doszło do stosunku lub dojdzie do niego w czasie dni płodnych, które mają miejsce po niej, istnieje realna szansa na zapłodnienie i na kolejne tygodnie ciąży. Jeśli zaś nie dojdzie do zapłodnienia, wówczas komórka jajowa obumiera i zostaje usunięta z organizmu kobiety.

Z uwagi właśnie na fakt, że zarówno miesiączka, jak i okres dojrzewania pęcherzyków to część procesu, który doprowadza do ciąży i  jest ściśle powiązany ze zdolnością kobiety do zajścia w nią  – wliczanie go do wieku ciąży wydaje się być logicznym rozwiązaniem.

Można śmiało stwierdzić, iż większość kobiet w wieku rozrodczym przeżywa taki czas początku ciąży raz w miesiącu. O tym, czy będą kolejne jej tygodnie, decyduje fakt czy dojdzie do zapłodnienia czy też nie.

Zapłodnienie – to nie takie proste

Często słyszy się, że już pierwszy stosunek prowadzi do nieplanowanej ciąży. Jest to możliwe, jednak warto mieć świadomość, że proces zajścia w ciążę nie jest ani prosty ani szybki. Z badań wynika, że aby doszło do zapłodnienia, do stosunku musi dojść maksymalnie kilka dni przed owulacją. Ponadto jedynie jedna trzecia prób podejmowanych przez pary chcące mieć dziecko jest zakończona powodzeniem. Tym samym niczym niezwykłym jest, że na wymarzone dwie kreski na teście ciążowym, kobiety czekają niekiedy kilka lub kilkanaście miesięcy. Pierwszy rok bezefektownych starań nie powinien być powodem do niepokoju. Dopiero brak ciąży po tym czasie może świadczyć o tym, że warto przyjrzeć bliżej tej sprawie i rozpocząć diagnozowanie problemu, który potencjalnie mógł wystąpić, zwłaszcza, jeśli kobieta ukończyła już 30 lat.

Kilka słów o plemnikach

W kalendarzach ciąży mówi się właściwie tylko o mamie i dziecku. W 2. tygodniu równie ważną osobą jak mama jest ojciec. Bez komórek męskich nie dojdzie do zapłodnienia ani naturalnego ani za pośrednictwem in vitro. Należy wiedzieć, że ciąża uzależniona jest nie tylko od płodności kobiety, ale również od jakości nasienia mężczyzny. Panowie, których sperma jest bogata w ruchliwe i żywotne plemniki mają większą szansę na zostanie ojcami niż ci, których nasienie jest gorszej jakości. Podczas stosunku plemniki przedostają się do organizmu kobiety, gdzie siła wytrysku oraz samoczynne ich poruszanie się, pozwala na dotarcie komórek męskich do jajowodów. Ułatwia im to także śluz, który w okresie płodnym znajduje się w drogach rodnych kobiety. Jest on bardzo rozciągliwy, lepki i przeźroczysty. Konsystencją przypomina białko surowego jajka. Kobieta w tym okresie ma poczucie wilgoci w pochwie. Śluz ten nie tylko ułatwia plemnikom dotarcie do jajeczka. Dodatkowo jest on bogaty w związki odżywcze, które pomagają przetrwać plemnikom dłużej w organizmie kobiety. Ma to zwiększać szansę na zapłodnienie.

W zależności od żywotności plemników mogą one poczekać na komórkę jajową nawet kilka dni. Kiedy komórka znajdzie się w zasięgu plemników jeden z nich wnika do wewnątrz i łączy się z komórką jajową, co prowadzi w rezultacie do rozwoju płodu.

Jak dbać o jakość plemników?

Wpływ na to ma przede wszystkim dieta. Im gorszej jakości są spożywane przez mężczyznę posiłki i produkty, tym gorszej jakości jest męska sperma. Ze złą dietą powiązane są również choroby z nią związane, czyli otyłość, cukrzyca, nadciśnienie, które również drastycznie obniżają zdolność plemników do zapłodnienia komórki jajowej.

Mężczyzna, który wraz ze swoją partnerką stara się o dziecko, powinien także porzucić używki w postaci papierosów i alkoholu – oraz oczywiście wszelkie inne. Mają one negatywny wpływ na jakość spermy. Warto także pamiętać, że plemniki nie lubią przegrzewania. Mężczyzna powinien unikać stawiana laptopa na kolanach, ponieważ sprawia to, że temperatura w okolicach jego krocza wzrasta. Specjaliści wskazują, że jest to coraz częstszy problem, na którego przyczynę wielu mężczyzn nie zwraca uwagi.

Plemniki „odżywiają się” głównie L-karnityną. Jest to aminokwas, który zawarty jest głównie w czerwonym mięsie, produktach mlecznych, ryżu, bananach, brukselce, brokułach oraz w orzechach. Ważna jest również suplementacja witaminą A i C.

Jak określić dni płodne?

Dla par chcących posiadać dziecko bardzo ważne jest to, aby wiedzieć kiedy powinno dojść do stosunku, by było możliwe zapłodnienie. Jeśli kobieta ma regularne 28-dniowe cykle, wówczas owulacja przypada w okolicy 15. dnia cyklu. Jeśli jednak cykl jest nieregularny, konieczne bywa dokładne badanie organizmu, które pozwoli określić datę owulacji. Do tego celu doskonale nadaje się metoda badania śluzu. Jeśli jest on przeźroczysty i ciągnący się, a swoim wyglądem przypomina białko jaja kurzego to oznacza, że za 2-3 dni dojdzie do owulacji. Jeśli kobieta nie jest pewna swoich obserwacji może skorzystać również z podpowiedzi, jakie dają testy owulacyjne badające poziom hormonu LH. Są one bardzo czułe i precyzyjnie potrafią określić, kiedy nadchodzi najlepszy na zapłodnienie czas.

Temperatura jako wyznacznik dni płodnych

Ponadto skuteczne jest także regularne mierzenie temperatury ciała przez kobietę. Na podstawie jej wahań da się ustalić, w którym momencie dochodzi do jajeczkowania. Temperatura w dni poprzedzające ten proces powoli wzrasta, a najwyższa przypada właśnie na dzień owulacji. Metoda ta wymaga jednak systematyczności i kilkumiesięcznych obserwacji sygnałów wysyłanych przez ciało. Pomiarów należy dokonywać codziennie, regularnie przez minimum 3-4 kolejne cykle. Należy je notować, by móc później porównać je. Pomiaru należy dokonywać zaraz po przebudzeniu, zanim jeszcze wstaniesz z łóżka, na czczo, a także w zawsze w tym samym miejscu – w ustach, pod pachą, w pachwinie, w pochwie – wybór należy do Ciebie. Sen powinien trwać minimum trzy godziny. Ważne jest, by termometr miał podziałkę na dziesiętne stopnia, ponieważ różnice temperatur są niewielkie, chodzi o około 0,2 stopnia Celsjusza. W aptece można nabyć specjalne termometry, które służą właśnie do pomiarów związanych z owulacją. Na podstawie obserwacji wahań temperatury można dosyć precyzyjnie ustalić, na który dzień przypadnie jajeczkowanie. Co ciekawe – gdy już dojdzie do zapłodnienia, wyższa temperatura będzie się utrzymywała przez kolejne tygodnie. Może to być jedna z oznak ciąży, którą zauważy u siebie przyszła mama obserwująca na podstawie temperatury przebieg swojego cyklu miesiączkowego.

Kiedy ciąży nie ma…

Jak już wyżej wspomniano, do zapłodnienia „od razu” dochodzi jedynie w 1/3 przypadków. Starania o dziecko to nie taka prosta sprawa i czasami zajmuje to nieco dłużej. Może się jednak zdarzyć, że parze mimo usilnych starań nie udaje się zajść w ciążę. Jeśli pomimo starań kobieta przez 12 miesięcy nie zachodzi w ciążę, wówczas warto skonsultować się z lekarzem. Najpierw wybrać się do ginekologa, a następnie zgłosić się na badania i konsultacje, które zaleci lekarz prowadzący.

Kalendarz ciąży: Tabela tygodni, miesięcy oraz trymetrów

TYDZIEŃ MIESIĄC TRYMESTR
1 tydzień ciąży 1 miesiąc 1 trymestr
2 tydzień ciąży 1 miesiąc 1 trymestr
3 tydzień ciąży 1 miesiąc 1 trymestr
4 tydzień ciąży 1 miesiąc 1 trymestr
5 tydzień ciąży 2 miesiąc 1 trymestr
6 tydzień ciąży 2 miesiąc 1 trymestr
7 tydzień ciąży 2 miesiąc 1 trymestr
8 tydzień ciąży 2 miesiąc 1 trymestr
9 tydzień ciąży 3 miesiąc 1 trymestr
10 tydzień ciąży 3 miesiąc 1 trymestr
11 tydzień ciąży 3 miesiąc 1 trymestr
12 tydzień ciąży 3 miesiąc 1 trymestr
13 tydzień ciąży 3 miesiąc 1 trymestr
14 tydzień ciąży 4 miesiąc 2 trymestr
15 tydzień ciąży 4 miesiąc 2 trymestr
16 tydzień ciąży 4 miesiąc 2 trymestr
17 tydzień ciąży 4 miesiąc 2 trymestr
18 tydzień ciąży 5 miesiąc 2 trymestr
19 tydzień ciąży 5 miesiąc 2 trymestr
20 tydzień ciąży 5 miesiąc 2 trymestr
21 tydzień ciąży 5 miesiąc 2 trymestr
22 tydzień ciąży 5 miesiąc 2 trymestr
23 tydzień ciąży 6 miesiąc 2 trymestr
24 tydzień ciąży 6 miesiąc 2 trymestr
25 tydzień ciąży 6 miesiąc 2 trymestr
26 tydzień ciąży 6 miesiąc 2 trymestr
27 tydzień ciąży 6 miesiąc 2 trymestr
28 tydzień ciąży 7 miesiąc 3 trymestr
29 tydzień ciąży 7 miesiąc 3 trymestr
30 tydzień ciąży 7 miesiąc 3 trymestr
31 tydzień ciąży 7 miesiąc 3 trymestr
32 tydzień ciąży 8 miesiąc 3 trymestr
33 tydzień ciąży 8 miesiąc 3 trymestr
34 tydzień ciąży 8 miesiąc 3 trymestr
35 tydzień ciąży 8 miesiąc 3 trymestr
36 tydzień ciąży 9 miesiąc 3 trymestr
37 tydzień ciąży 9 miesiąc 3 trymestr
38 tydzień ciąży 9 miesiąc 3 trymestr
39 tydzień ciąży 9 miesiąc 3 trymestr
40 tydzień ciąży 9 miesiąc 3 trymestr