Dziewiętnaście tygodni po zapłodnieniu, czyli w dwudziestym pierwszym tygodniu ciąży, dziecko jest wielkości sporego banana. Waży około 285–370 gramów i mierzy około 23- 27cm. Warto podkreślić, że na tym etapie maluszki zaczynają różnić się wymiarami, dlatego żadne odchylenia od tej wartości nie powinny budzić niepokoju mamy. Każdy człowiek jest zbudowany inaczej, mamy różną wagę i wzrost, a różnice te widać już w życiu płodowym. Nie porównuj wymiarów malucha do dzieci innych znajomych mam oraz nie słuchaj dobrych rad, ponieważ będziesz niepotrzebnie się denerwować. Wszelkie opinie dotyczące tego tematu powinny być udzielane wyłącznie od lekarza prowadzącego ciążę. Jeśli jemu nie wydają się waga i długość maluszka niepokojące, Ty również nie powinnaś się nimi przejmować.

W 21. tygodniu ciąży dziecko jest bardzo energiczne! A ponieważ jego mięśnie stają się silniejsze, jego ruchy i kopnięcia są bardziej wyczuwalne. Maluch ma coraz mniej miejsca w Twoim wnętrzu. Zaczyna szczelniej wypełniać worek owodniowy i przylegać do jego ścianek, w związku z czym swoboda jego ruchów zostaje znacząco ograniczona. Już nie fika koziołków, które były jego ulubionym zajęciem w ostatnich tygodniach, ale pomimo tego jego rozpychanie się zaczyna być już dla Ciebie wyraźnie odczuwalne.

W dwudziestym pierwszym tygodniu dziecko obraca się wokół własnej osi, kręci bioderkami, tańczy, porusza rączkami i nóżkami. Ponadto żywiołowo reaguje na zmiany oświetlenia oraz dźwięki dobiegające z otoczenia – dlatego, że jego uszka i oczka już działają prawidłowo.

Słyszy wiele z tego, co dzieje się w Twoim otoczeniu. Odbiera dźwięki nie tylko w tradycyjny sposób, ale również całym swoim ciałem. Wody płodowe przenoszą je jako wibracje, które wychwytują receptory rozlokowane na skórze dziecka.

Maluch ma również wyraźnie ustalone pory aktywności i pory snu. Najchętniej śpi wtedy, gdy Ty jesteś aktywna. Twoje ruchy i chodzenie sprawiają, że Twój brzuch zamienia się w naturalną kołysankę, która kołysze dziecko do snu. Natomiast, gdy Ty się uspokajasz, kładziesz, pozostajesz w bezruchu, dziecko się budzi. Nieraz pewnie da Ci popalić w nocy, gdy rozpocznie największe harce, gdy Ty położysz się już spać.

21. tydzień ciąży: co słychać u Twojego dziecka?

Coraz wyraźniej wyczuwalne ruchy dziecka to jednak nie wszystko. W dwudziestym pierwszym tygodniu ciąży maluszek rozróżnia smak słodki, gorzki, kwaśny i słony. Przy czym najbardziej odpowiada mu słodki. Jeśli optymalnie zróżnicujesz menu, polubi także inne smaki. Już w tym momencie warto popracować nad kulinarnym gustem potomka. Po pierwsze: nie będziesz musiała stosować ortodoksyjnej diety podczas karmienia. Po drugie: Twój brzdąc nie będzie w grupie niejadków. Nawiązując do punktu pierwszego: to bardzo ważne. Mamy, które w okresie ciąży nie dały dziecku posmakować wyrazistych, a nawet ostrych smaków, takich jak imbir, czosnek czy papryka, zazwyczaj muszą się produktów tego typu wystrzegać po porodzie. Ich woń i smak przedostaje się do mleka kobiety, a dziecko je wyraźnie wyczuwa i protestuje przeciwko nieoczekiwanym nowościom. Jeżeli natomiast pozna zróżnicowane smaki już w okresie życia płodowego, jest spora szansa, że będzie na nie otwarte po przyjściu na świat. Niektórzy specjaliści są wręcz zdania, że właśnie teraz wyrabiasz dziecku jego preferencje smakowe i im więcej smaków i różnorodności zazna w okresie intensywnego kształtowania się mózgu, tym lepsze wyczucie w tym temacie będzie miało w przyszłości. Kto wie, może urodzisz szefa kuchni, kolejnego Makłowicza czy Amaro?

Wracając do tematu. Dziecko chętnie połyka wody płodowe, których nadmiar wydala. przechodzą one przez cały układ moczowy, w tym przez jego najważniejsze elementy, czyli poprzez nerki. Dzięki temu układ moczowy ma szansę na prawidłowy rozwój. Organy ćwiczą swoje funkcje, by mogły poprawnie działać, gdy dziecko przyjdzie na świat. To samo tyczy się układu pokarmowego. Dziecko połyka wody, które pobudzają do pracy żołądek, następnie wątrobę, trzustkę, jelita i układ wydalniczy. Ponadto podczas połykania dziecko ćwiczy naturalny odruch – właśnie łykania. Dzięki temu będzie bez przeszkód jeść mleko mamy od pierwszych chwil życia. W tym pomaga również odruch ssania, którego dziecko uczy się na swoim kciuku. Paluszek ten bardzo często wędruje do buzi maluszka, co czasami udaje uchwycić się nawet podczas badania USG.

Wody płodowe mają jeszcze jedną funkcję. Chociaż wydaje się to dziwne, to uczą one dziecko… oddychać. Maluch zaciąga je do oskrzeli i płuc. Dzięki temu mięśnie odpowiedzialne za ich pracę są gotowe, by poprawnie działać w chwili, gdy dziecko zaczerpnie pierwszego oddechu, by wydać swój pierwszy odgłos w życiu, muzykę dla Waszych uszu – pierwszy krzyk.

Układ odpornościowy także nie próżnuje. W tym czasie zaczyna intensywnie się rozwijać, chociaż proces ten trwa niemal od zapłodnienia. Komórki progenitorowe układu odpornościowego, czyli komórki-prekursory, wykrywalne są już w 3-4 tygodniu po zapłodnieniu w pęcherzyku żółtkowym. Następnie wędrują one do wątroby, czyli podstawowego organu homopoetycznego. Przez kolejne tygodnie namnażają się tam, a także w śledzionie. Z komórek tych powstają limfocty T, limfocyty B, komórki dendrytyczne oraz komórki NK. Około 20. tygodnia ciąży układ odpornościowy maleństwa umie już reagować na różne antygeny. Zwalcza drobne zapalenia wewnątrzłonowe, z którymi świetnie sobie radzi. W tym okresie życia dziecka jego grasica waży około 3 gramów i nadal intensywnie się rozwija. Niemniej jednak niemowlę w chwili narodzin ma znikomą odporność i nabywa ją wraz z upływem czasu, jednak drugi trymestr to czas, w którym solidne podwaliny pod niego zostały położone.

21. tydzień ciąży: jak wygląda dziecko?

Jesteś ciekawa, jak wygląda dziecko w 21 tygodniu? Przede wszystkim jest już idealną miniaturką noworodka. Ma rączki, nóżki, wszystkie paluszki. Jego główka osiągnęła już docelowe proporcje względem reszty ciała, jest okrągła i kształtna. Profil maluszka jest już wyraźnie zarysowany, nosek i bródka są w pełni ukształtowane. Kończą się modelować kości policzkowe. Oczka dziecka są już zabarwione docelowym kolorem, chociaż ujawni się on w kilka tygodni po narodzinach.

Twój maluszek nadal pokryty jest meszkiem płodowym. Ponadto jego skóra chroniona jest specjalną mazią, która zapobiega skutkom ubocznym długotrwałego kontaktu z wodami płodowymi. Miękkie dotąd chrząstki dziecka twardnieją, zmieniając się w kości. Narządy płciowe są całkowicie ukształtowane. Dziewczynka ma już pochwę, macicę, jajowody i jajniki, w których czekają już miliony komórek jajowych. Chłopiec ma już penisa i mosznę, a jądra rozpoczęły proces schodzenia do niej, ponieważ do tej pory były schowane w jamie brzusznej małego mężczyzny.

21 tydzień ciąży: który to miesiąc?

Dwudziesty pierwszy tydzień ciąży. Wiele kobiet zastanawia się, który to miesiąc? To piąty miesiąc, czyli drugi trymestr ciąży. W tym czasie brzuszek nabiera coraz bardziej kulistego kształtu. Mamie przyda się kilka nowych rzeczy w szafie, m.in. nowy, większy biustonosz. Nie znaczy to, że musisz wcielać się w rolę seksi mamy, lecz po prostu czuć się pięknie, pomimo zmian, jakie zajdą w twoim wyglądzie.

21 tydzień ciąży: zmiany w ciele i samopoczuciu mamy

Ciało kobiety w 21 tygodniu ciąży bardzo się zmienia. Lekko powiększa się miednica, stawy i połączenia chrzęstne staję się elastyczne. A wszystko za sprawą hormonu o nazwie relaksyna. Po porodzie miednica pozostanie nieco szersza. Podobnie rzecz się z ramionami i stopami, które mogą pozostać szersze niż przed ciążą. W związku z rozluźnianiem się stawów możesz odczuwać charakterystyczne dla tego procesu bóle, zwłaszcza stóp. Mają one piekący charakter i najczęściej dotyczą obszaru przedniej części stopy, czyli poduszek przy palcach na całej szerokości.

Z kilogramami bywa różnie. Waga matki w drugim trymestrze powinna zwiększyć się o około 5 kg. Na ten okres przypada największy przyrost wagi, ponieważ dziecko intensywnie się rozwija. Pamiętaj, aby jeść dla dwojga, a nie za dwoje. Komponuj zdrowe, wartościowe posiłki. Dbaj by było w nich białko, węglowodany oraz tłuszcze. Nie unikaj zwłaszcza tych ostatnich – są one niezbędne do rozpuszczania się witamin A, D, E i K, które są bardzo potrzebne rozwijającemu się dziecku i organizmowi przyszłej mamy, by mógł on podtrzymać ciążę.

W 21 tygodniu nadal będą występować dolegliwości znane z poprzednich tygodni, tj. problemy z pamięcią, wzmożone wydzielanie śluzu, ból pleców. Może pojawić się zgaga oraz niestrawność. Odpowiedzialny jest za to progesteron. Z jednej strony jest on kluczowy dla ciąży, a z drugiej hormon ten sprawia, że organizm przyszłej mamy płata figle. Między innymi pod wpływem progesteronu rozluźnia się napięcie mięśnia zwierającego przełyk. Ze względu na to treść pokarmowa wraz z sokami żołądkowymi cofa się do przełyku, co odczuwalne jest jako bolesne pieczenie w przełyku.

Progesteron odpowiada także za rozleniwioną pracę układu pokarmowego. Wolniej pracuje żołądek, jelita, masy kałowe zalegają w nich przez wiele dni, co sprawia, że pojawiają się wzdęcia i zaparcia.

Wiele kobiet boryka się wtedy z trądzikiem – to kolejny wpływ progesteronu na organizm przyszłej mamy. Zwiększa się wydzielanie łoju, cera jest więc przetłuszczona, łatwo powstają zaskórniki. Jeśli zauważysz niepokojące zmiany na skórze, skonsultuj się z lekarzem. Stanowczo odradza się stosowanie medykamentów na własną rękę. Poza trądzikiem, mogą pojawić się przebarwienia. Dwudziesty pierwszy tydzień ciąży to czas, w którym pojawia się ostuda. To dolegliwość skórna w postaci szarych i brązowych plam, które występują głównie na twarzy. Często pojawia się pod wpływem kontaktu cery z promieniami słońca, ale może również „wyskoczyć” sama z siebie. Mają na to wpływ zmiany hormonalne, które wpływają na nadmierną ilością melaniny w wierzchnich warstwach skóry.

Pomiędzy 18., a 22. tygodnie ciąży powinnaś wykonać drugie USG. Zdjęcie, warto zachować, jako pamiątkę rodzinną. Piękny profil dziecka pomoże przetrwać wszelkie niedogodności.