Czy grozi nam epidemia odry? Z raportu Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) wynika, że w styczniu 2017 roku na odrę zachorowało 559 Europejczyków, a liczba chorych wciąż rośnie. Najwięcej przypadków zachorowań odnotowano we Włoszech, Francji, Niemczech, Polsce, Szwajcarii i na Ukrainie. Jak to możliwe, skoro szczepionka na odrę jest od dawna dostępna?

Rozprzestrzenianiu się odry zapobiega immunizacja (liczba osób zaszczepionych) na poziomie 95% populacji w danym kraju. Popularne ostatnio teorie antyszczepionkowe sprawiają, że coraz więcej osób nie szczepi dzieci. W konsekwencji ochrona przed odrą staje się mniej skuteczna, czego dowodem jest wzrozt zachorowań z 13 przypadków w 2010 roku do 140 chorych na odrę w okresie od lutego 2016 do stycznia 2017.

Dlaczego odra jest groźna?

Odra jest chorobą typową dla wieku dziecięcego. Dosyć rzadko występuje u osób dorosłych, a jeśli do niej dojdzie to przebieg choroby jest cięższy niż u dzieci, mogą także wystąpić cięższe powikłania.

Odra to choroba zakaźna. Odpowiada za nią wirus odry, do tej pory naukowcy zidentyfikowali aż 21 jego szczepów. Odra przenosi się drogą kropelkową. Szybko rozprzestrzenia się w większych skupiskach ludzkich, a jedna osoba może być źródłem zakażenia nawet dla 20-25 osób. Okres wylęgania choroby wynosi od tygodnia do nawet dwunastu dni.

Chory na odrę zaraża wirusem w ciągu pięciu dni przed pojawieniem się wysypki, a także przez trzy-cztery dni po jej wystąpieniu.

Często występuje odra u małych dzieci, które nie ukończyły jeszcze piątego roku życia, w tym również u niemowlaków.

Objawy odry u dzieci

Choroba odra ma objawy bardzo podobne do zwykłego przeziębienia, więc na początku łatwo obydwie przypadłości pomylić. Pojawia się gorączka, złe samopoczucie, bóle mięśni i stawów. Dziecko może się skarżyć na ból gardła, często pojawia się katar i kaszel. Kaszel zazwyczaj jest suchy, nie wydziela się wydzielina. Oczy dziecka mogą być zaczerwienione oraz towarzyszy temu światłowstręt. Po kilku dniach pojawia się objaw, który jednoznacznie świadczy o tym, że dziecko choruje na odrę. To wysypka. Plamki wysypki są spore, rozlane, tworzą nieregularne plamy. Zazwyczaj najpierw pojawiają się za uszami, na szyi, następnie obejmują tułów i kończyny. Wysypka zaczyna ustępować po około dziesięciu dniach. Zazwyczaj pozostają po niej niewielkie przebarwienia, które całkowicie znikają w ciągu miesiąca.

Objawy odry łatwo pomylić ze zwykłym przeziębieniem dopóki nie wystąpi charakterystyczna wysypka.

Odra: jak leczyć?

Ponieważ odra jest chorobą wirusową leczenie jest jedynie objawowe. Nie stosuje się w jej przypadku antybiotykoterapii.

Gorączkującemu dziecku należy podać leki przeciwgorączkowe i przeciwbólowe. Lekarz pediatra podczas wizyty z pewnością doradzi, po które najlepiej sięgnąć. W przypadku światłowstrętu dobrze jest zaciemnić pokój, w którym dziecko przebywa. Maluch powinien dużo pić i przez kilka dni pozostawać w łóżku.

W przypadku wystąpienia kataru, który często towarzyszy odrze, dobrze jest zastosować inhalacje z dodatkiem miętowego lub eukaliptusowego olejku. Ułatwi to oddychanie i udrożni drogi oddechowe.

Odra: powikłania

Dziecko w czasie choroby powinno zostawać pod opieką lekarza. Rzadko, ale jednak, pojawiają się powikłania. Nieleczona, przeziębiona odra może przerodzić się w zapalenie płuc, zapalenie oskrzeli czy zapalenie ucha środkowego, które pojawiają się w wyniku nadkażenia bakteryjnego. Do poważniejszych powikłań odry należą zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie mózgu czy zapalenie opon mózgowych.

Odra: szczepionka

Na odrę można – i należy – dziecko zaszczepić. Szczepionka na odrę należy do obowiązkowych szczepień w Polsce. Przeciwciała, które wytwarzają się w wyniku podania osłabionego wirusa, pomogą w odparciu ewentualnych ataków choroby.

Pierwsza dawka szczepienia przeciw odrze podawana jest, gdy dziecko skończy pierwszy rok życia. Drugie szczepienie odbywa się w okolicach dziesiątego roku życia.

Zdjęcie główne: Wikipedia