„Od czego zależy ciąża bliźniacza? I jak my sobie poradzimy z dwójką maluchów?” – tego typu pytania i wiele innych, podobnych kwestii zaprząta głowę przyszłych rodziców, którzy dowiedzieli się, że w macicy rozwijają się dwa płody. Ciąże mnogie zdarzają się rzadko, ale nie tak rzadko, jak się niektórym wydaje – ciąża bliźniacza przypada raz na około 80 porodów, co daje szacunkową wartość 1,25% wszystkich ciąż. To zawsze ciąża podwyższonego ryzyka, choć obecny stan medycyny sprawia, że zarówno przyszła mama, jak i rozwijające się maluszki są otoczone dobrą opieką. Skąd się biorą mnogie ciąże, jak wygląda poród i jak się przygotować na powitanie dwójki dzieci, zamiast jednego?

Od czego zależy ciąża mnoga?

Ciąże mnogie w Polsce to nadal powód do dumy, ale i do olbrzymiego stresu. Czasami zresztą nie wiadomo nawet co jest powodem bliźniaczej ciąży. Każdy z nas kojarzy, że to najprawdopodobniej kwestia genetyczna, jednak tajemnicą pozostaje dlaczego w tej samej rodzinie mogą się urodzić zarówno dwojaczki, jak i jedno dziecko. Otóż, wydaje się, że prawdopodobieństwo ciąży bliźniaczej rośnie z wiekiem – panie, które pierwsze dziecko rodzą po 30 roku życia częściej zachodzą w podwójną ciążę. Jeśli w rodzinie takich pań pojawiły się już bliźnięta, szanse dodatkowo rosną – warto wiedzieć, że to w kobiecych genach (chromosomach płciowych) pojawiają się informacje o bliźniętach. Zatem od kogo zależy czy będą bliźniaki? Raczej od matki! Ciąża mnoga pojawia się także częściej w parach, które leczyły się z niepłodności. Pod wpływem leczenia hormonalnego może dojść do uwolnienia 2 komórek jajowych jednocześnie, a zabieg in vitro również kończy się czasem podwójną, a nawet potrójną ciążą (bo do macicy podaje się zwykle 2 lub 3 zarodki).
Przepis na bliźniaki to także – zdaniem niektórych – częste współżycie i zajście w ciążę latem. Udowodniono zaś, że miejsce w którym się żyje wpływa znacząco na charakter ciąży – w Polsce mnoga ciąża stanowi około 1% wszystkich, podczas gdy w Chinach to tylko 0,2%, a w Afryce aż 4,5%. Afrykańczycy wiodą zatem prym w narodzinach bliźniąt.

Od czego zależy ciąża bliźniacza?

Istnieje ciąża bliźniacza dwujajowa oraz jednojajowa. Średnio raz na 250 ciąż pojedyncza zygota, powstała z połączenia komórki jajowej i plemnika, dzieli się jeszcze na 2 części, z których w każdej rozwija się później płód. W ten sposób dochodzi do ciąży jednojajowej, gdzie bliźnięta są tej samej płci i są do siebie niesamowicie podobne – żeby nie rzec, identyczne.

Ciąża dwujajowa rozwija się inaczej – z dwóch, uwolnionych w czasie jednej owulacji komórek jajowych. Każda z nich zostaje zapłodniona, przy czym każda innym plemnikiem. Właśnie dlatego choć bliźnięta rozwijają się razem, nie muszą być tej samej płci, a będą do siebie tak podobne, jak zwykle przypomina się rodzeństwo. Takich przypadków jest więcej – dlatego jeśli usłyszysz diagnozę „ciąża mnoga”, raczej będzie chodziło właśnie o bliźniaki dwujajowe.

Dwoje dzieci – podwójny poród

Dziecko z mnogiego porodu wcale nie musi dostarczyć matce podwójnego cierpienia – zazwyczaj bowiem poród wydłuża się jedynie o około 20-30 minut. Zwykle ciąże bliźniacze przebiegają poprawnie i jeśli maluchy ułożą się główkami w dół, poród może się odbyć drogą naturalną. Dotyczy to jednak 4-5 par bliźniąt na 10. W innych przypadkach jeden malec jest ułożony głową w dół, a drugi pupą, albo oba maluchy ułożyły się pupą w dół. W takich wypadkach najczęściej lekarz zarządza cesarskie cięcie – takim zabiegiem kończy się zresztą większość ciąż bliźniaczych, co oszczędza kobietom cierpienia porodu. Cesarskie cięcie jest też konieczne, gdy jeden maluch układa się poprzecznie, albo gdy dzieci rodzą się sporo przed terminem (co także jest dosyć częste).

Bliźniaki są jednak mniejsze, a zatem jeśli rodzi się siłami natury, łatwiej przechodzą przez kanał rodny. Dlatego nie należy przerażać się podobną ciążą – mnoga nie znaczy gorsza! Z pewnością rodzice będą mieli 2 razy więcej pracy, ale również 2 razy więcej powodów do satysfakcji i podwójne szczęście, gdy usłyszą po raz pierwszy „mama” i „tata”. Młodzi, przyszli rodzice – zwłaszcza bliźniąt – dużo wcześniej biorą udział w kursach w szkole rodzenia, a kobiecie zaleca się zgłaszanie na wizyty kontrolne 2 razy częściej i więcej odpoczynku. Musi ona bowiem dźwigać dużo większy ciężar niż inne mamy. Bez względu na to, od czego zależy ciąża bliźniacza, zaskakuje ona zwykle przyszłych rodziców – jednak nie ma powodu do paniki, bo wszystko na pewno się uda!