Smog nie jest zagrożeniem, które pojawiło się nagle. Do tej pory jednak kojarzyliśmy go przede wszystkim z takimi miastami jak Kraków czy Zakopane. Okazuje się, że mało które polskie miasto skutecznie się przed nim broni.

Smog: co to właściwie jest i jakie są jego przyczyny?

Wyraz smog jest połączeniem angielskich słów smoke – dym oraz fog – mgła. Nic dziwnego: unoszące się w mroźnym powietrzu zanieczyszczenia są niemal widoczne gołym okiem i trochę przypominają mgłę. W przeciwieństwie do nisko wiszących chmur nie są jednak obojętne dla naszego zdrowia. A już tym bardziej dla samopoczucia niemowląt, małych dzieci, astmatyków i alergików.

W Polsce problem smogu pojawia się głównie w bezwietrzne zimowe dni. Mieszkańcy miast ogrzewają swoje domy paląc w piecach, na skutek czego wydzielają się szkodliwe dla zdrowia substancje: PM10, PM2 oraz benzo(a)piren.

Czy smog naprawdę jest groźny?

Oddychanie zanieczyszczonym powietrzem w Warszawie można porównać do wypalenia 1000 papierosów rocznie. W Krakowie aż 2,5 tysiąca! Wdychanie smogu niesie takie skutki jak:

  • zwiększenie prawdopodobieństwa wystąpienia astmy;
  • uczulenia;
  • przewlekłe, trudne do wyleczenia zapalenia oskrzeli;
  • niewydolność oddechową;
  • paraliż układu krwionośnego.

Długotrwałe wdychanie smogu prowadzi do większej zapadalności na nowotwory i przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POChP). Zanieczyszczenia unoszące się w powietrzu nie są też obojętne dla kobiet w ciąży i noworodków. Maluszki rodzą się z mniejszą wagą, mniejszym obwodem głowy i… niższym ilorazem inteligencji! Co więcej naukowcy uważają, że oddychanie przez kobietę ciężarną powietrzem zanieczyszczonym PM2.5 można powiązać z występowaniem autyzmu.

„Skutki działania smogu na organizm człowieka to działania krótko i długofalowe. Niewątpliwie najgroźniejszy jest on dla ludzi pierwotnie chorych na choroby przewlekłe układu oddechowego, kobiet w ciąży oraz dzieci. Smog powoduje wzrost zapadalności na zapalenie płuc i oskrzeli, przedłuża czas zdrowienia, zaostrza alergię i astmę, na którą choruje w Polsce już około 6 % dzieci. Cząsteczki PM2,5 są  groźne  nie tylko dla układu oddechowego, ale także powodują  wzrost ryzyka nagłych zgonów z powodu chorób układu krążenia.  Okazuje się, że osoby aktywne fizycznie są bardziej narażone, ponieważ  podczas   treningów, oddychając głębiej i szybciej aspirują więcej groźnego pyłu. Cząsteczki PM2,5   powodują zapalenia spojówek, mogą nawet zaostrzać alergiczne zmiany skórne  o typie wyprysku kontaktowego (egzema). Długotrwałe narażenie na tego typu zanieczyszczenia skraca średnią długość życia.” – mówi dr n. med. Małgorzata Biernacka-Zielińska, specjalista Chorób Dzieci.

To tylko suche fakty. Historia potwierdza jednak, jak straszne smog może mieć skutki dla zdrowia. W ciągu zaledwie 4 dni od 5 do 9 grudnia 1952 na skutek unoszących się w powietrzu gazów pochodzących z kominów mieszkań i fabryk oraz spalin samochodowych zmarło 4 tysiące londyńczyków! W ciągu kilku kolejnych tygodni zmarło kolejne 8 tysięcy osób! Przyczyną śmierci większości z nich była niewydolność płuc i hipoksja.

Jak można sobie radzić ze smogiem w Polsce?

Smog w Polsce przez wiele lat był problemem zamiatanym pod dywan, na skutek czego oddychamy najbardziej zanieczyszczonym powietrzem w całej Europie. Jak chronić się przed groźnymi skutkami smogu?

Wychodząc na dwór:

  • stosuj się do instrukcji władz miasta, które mają obowiązek poinformować mieszkańców o zagrożeniu;
  • zainstaluj jedną z popularnych aplikacji (np. Smoksmog lub Smogilla) i przed wyjściem z domu sprawdzaj poziom zanieczyszczeń;
  • przy wysokim poziomie zanieczyszczeń nie uprawiaj sportu na zewnątrz i nie wychodź z dziećmi na spacery
  • stosuj maseczki antysmogowe.

Maski antysmogowe

Mogą je nosić już przedszkolaki. Co z niemowlętami? Niestety w ich wypadku maseczka może w znaczący sposób utrudnić oddychanie i jej założenie jest wręcz niebezpieczne.

Możesz zdecydować się na jeden z dwóch rodzajów maseczek: z wymiennymi filtrami lub bez czyli takie, które można stosować przez kilka tygodni. W obu wypadkach najważniejszą częścią maski jest filtr, którego zadaniem jest wyłapanie i zatrzymanie nawet najdrobniejszych cząstek pyłu. Dużym plusem jest zastosowanie w maskach węgla aktywnego, który dodatkowo oczyszcza powietrze.

Porównaj rodzaje i ceny masek antysmogowych >>>>

Niektóre z nich nie tylko oczyszczają powietrze, ale też naprawdę fajnie wyglądają, co powinno przekonać dzieci do ich noszenia…

Ochrona we własnym mieszkaniu

Zdawałoby się, że w naszych własnych mieszkaniach jesteśmy bezpieczni. Niestety nie jest to prawdą. Oprócz oparów z zewnątrz unoszą się w nich również inne zanieczyszczenia, jak chociażby chemiczne środki z farb do ścian czy mebli. Rozwiązaniem jest stosowanie oczyszczaczy powietrza, tj. urządzeń, które filtrują pyły i zatrzymują większość zanieczyszczeń.

Sprawdź ofertę urządzeń filtrujących powietrze >>>>

Niektóre firmy wprowadzają też inne ciekawe rozwiązania. Jest nim chociażby nowa farba Magnat, która dzięki innowacyjnej recepturze zapewnia redukcję unoszącego się w mieszkaniach szkodliwego formaldehydu nawet o 98%.

[zdjęcie główne: Pixabay]