O każdego noworodka należy dbać ze szczególną troską i poświęceniem. Wszystkie potrzebują miłości i czułości, ale wcześniaki potrzebują dodatkowo bardzo wiele uwagi nie tylko ze strony rodziców, lecz także personelu medycznego. O ich życie i zdrowie toczy się walka przez długie tygodnie i w większości przypadków jest zakończona pełnym sukcesem.

Dziecko urodzone zbyt wcześnie

Kiedy właściwie mówimy o wcześniakach? Uznaje się za nie dzieci, które przyszły na świat przed końcem 37. tygodnia ciąży. Są jednak przypadki, gdy donoszenie ciąży do 37. tygodnia jest marzeniem zarówno przyszłych rodziców, jak i lekarzy prowadzących. Zdarza się, że dziecko zostaje urodzone w 27 tygodniu ciąży. Jeszcze kilka lat temu była to granica, przy której dopiero dawano maluchowi szansę na przeżycie. Obecnie walczy się o życie wcześniaków, które urodziły się nawet w 24. tygodniu ciąży. Zalecenia WHO wskazują, że powinno się walczyć o życie jeszcze młodszych wcześniaków – nawet tych, które urodziły się w 22. tygodniu.

Kiedy rodzą się wcześniaki?

Chociaż każda ciąża może zakończyć się niespodziewanym przedwczesnym porodem, są czynniki, które zwiększają szansę na pojawienie się na świecie wcześniaka. Przeważnie dzieje się tak przy ciążach mnogich. Około 20% z nich kończy się przed 37. tygodniem.

Wcześniaki rodzą się także, gdy matka ma problemy zdrowotne, takie jak niewydolność szyjki macicy, mięśniaki macicy, cukrzyca ciążowa, nadciśnienie tętnicze czy anemia. Palenie papierosów, nadużywanie alkoholu i narkotyków również może negatywnie wpłynąć na długość ciąży. Problem pojawia się również często, gdy matka żyje w stresie lub ciężko pracuje fizycznie.

Wcześniak: szansa na przeżycie

Dziecko urodzone w 31. tygodniu ciąży lub wcześniej nie jest jeszcze przystosowane do samodzielnego przeżycia. W większości przypadków muszą być podpięte do respiratora, ponieważ ich płuca nie są w pełni wykształcone i nie potrafią samodzielnie oddychać. Ich skóra jest luźna, jakby za duża w stosunku do rozmiaru maluszka. Widać przez nią naczynia krwionośne, jest bardzo delikatna i cienka. Należy o nią dbać w sposób szczególny. Poza podstawowymi oczywistościami, takimi jak konieczność używania mydła dla dzieci, prania ubranek w proszkach dedykowanych niemowlętom czy nawilżania skóry mleczkiem, oliwką lub kremem, bardzo ważne jest także to, by nie wycierać skóry pocierając ją. Należy ją osuszać przykładając do niej ręcznik z delikatnego materiału.

Wcześniaki nie potrafią także radzić sobie z utrzymaniem właściwej ciepłoty ciała. Z tego powodu muszą spędzić dłuższy czas w inkubatorze. Takie maluszki nie mają jeszcze również odruchu ssania, należy je więc karmić dożylnie. Dzięki kroplówce otrzymują wodę, a także wszystkie niezbędne do życia składniki odżywcze. Dopiero dziecko urodzone w 28. tygodniu ma układ pokarmowy gotowy do pracy, lecz tylko te urodzone w 31. tygodniu i później mają już wyrobiony odruch ssania i mogą być karmione naturalnie.

Jeżeli Twój maluszek urodził się wcześniej i nie możesz go karmić piersią, to musisz koniecznie pamiętać o regularnym odciąganiu pokarmu. Zapewni to, że laktacja nie ustanie i będziesz miała pokarm, gdy Twoje dziecko zacznie go już potrzebować. Używaj laktatora minimum siedem razy dziennie.

Przedwczesny poród w 6. miesiącu

Dzieci urodzone przedwcześnie po 23. tygodniu ciąży rozwijają się w indywidualnym tempie. Nie ma dobrych schematów, które nakreśliłyby jak przebiegnie rozwój danego maluszka. Zdarza się, że noworodek wcześniak bardzo szybko nadrabia stracony czas i już po 2-3 tygodniach zostaje wypisany do domu. Dzieci, którym wróżono ciężkie ubytki zdrowotne zadziwiająco dobrze się rozwijają i po ich przedwczesnym urodzeniu świadczą drobne opóźnienia, które nie mają większego znaczenia.

Nie wymagaj od swojego przedwcześnie narodzonego dziecka zbyt wiele. Nie próbuj na siłę nadgonić straconych tygodni. Pamiętaj, że wszystkie umiejętności maluszek może nabywać nieco później. Rozwój wcześniaka przebiega wedle skorygowanego wieku, czyli od jego rzeczywistego odejmuje się tygodnie, których mu zabrakło do przyjścia na świat w wyznaczonym terminie. Jeżeli Twoje dziecko urodziło się dwa miesiące przed terminem, a spędziło już na świecie cztery miesiące, to traktuj jego rozwój z perspektywy dziecka dwumiesięcznego, jeśli ma pół roku to jego umiejętności ocenia się jak u czteromiesięczniaka.

Rozwój wcześniaka wyrównuje się z rówieśnikami około 2 roku życia, ale tutaj również należy wziąć pod uwagę termin porodu. Jeśli maluszek urodził się bardzo wcześnie, w okolicach 25.-27. tygodnia to zajmie więcej czasu mu dogonienie rówieśników niż wcześniakowi urodzonemu w 35. tygodniu.