Astygmatyzm u dzieci: przyczyny, objawy, leczenie

Astygmatyzm (inaczej: niezborność) to wada wzroku, dotycząca soczewki lub częściej rogówki, polegająca na nieprawidłowej budowie oka.
W normalnej sytuacji rogówka naszego oka ma kształt wycinka kuli, zaś u osób posiadających tę wadę stanowi ona wycinek bryły o kształcie jaja. W tym przypadku dochodzi do nieprawidłowego załamania promieni świetlnych w obydwu osiach, pionowej i poziomej. W jednej z nich załamanie jest inne niż w drugiej. Promienie świetlne nie skupiają się w więc w jednym ognisku, tworząc rozmazany obraz na siatkówce. Dość często występuje razem z innymi wadami, takimi jak krótkowzroczność lub starczowzroczność. Tak samo jak w ich przypadku, wartość wady podawana jest w dioptriach.

Astygmatyzm u dzieci: przyczyny, objawy, leczenie

Astygmatyzm u dzieci: Podział

Astygmatyzm może mieć charakter niezłożony, jeśli tylko w jednej płaszczyźnie oko jest nad- lub krótkowzroczne; złożony, jeśli wada występuje w obu płaszczyznach, ale jest różnej wielkości. Natomiast astygmatyzm mieszany występuje, gdy np. w płaszczyźnie poziomej oko jest krótkowzroczne, zaś w poziomej nadwzroczne. Do tego dochodzi jeszcze podział na astygmatyzm prosty, kiedy załamywanie światła w płaszczyźnie pionowej jest silniejsze niż w poziomej – sytuacja odwrotna nazywa się astygmatyzmem odwrotnym. Istnieje też astygmatyzm nieregularny – wtedy, kiedy w różnych miejscach rogówki załamywanie światła jest różne, ma to miejsce np. w bliznach lub stożku rogówki (zbyt wypukłej rogówki)

Przyczyny astygmatyzmu u dzieci

Najczęstszą przyczyną jest wrodzona wada rogówki, dużo rzadziej powierzchnia oka może być zniekształcona przez masę nowotworową lub zmiany w mięśniach poruszających okiem. Postuluje się genetyczne dziedziczenie tej wady. W około 2% przypadków powodem niezborności jest wada soczewki – na skutek wrodzonej nieprawidłowości struktury lub w przebiegu starczej zaćmy.

Objawy astygmatyzmu u dziecka

Dziecko z astygmatyzmem nie będzie widziało dobrze ani w dal, ani z bliska, będzie mrużyć oczy dla poprawy widzenia. Może też przekrzywiać głowę oraz nisko pochylać się przy czytaniu i pisaniu. Dodatkowo mogą u niego występować bole głowy oraz nudności. Dziecko może mieć trudności z koncentracją. Jest to dość ważna wskazówka dla rodziców, gdyż małe dzieci mogą nie być świadome, że nie widzą ostro, warto być wyczulonym na takie objawy. Mniej swoistym objawem są też np. częste zapalenia spojówek.
Bardzo duża wada może być również przyczyną jedno- lub dwuocznego niedowidzenia, czyli obniżenia ostrości wzroku w jednym lub obydwu oczach bez organicznej przyczyny, a spowodowanym nieprawidłową stymulacją wzrokową.

Sprawdź:  Nie panikuj! W tych sytuacjach nie jedź do szpitala!

Astygmatyzm – czy da się wyleczyć?

Astygmatyzm jest już od wielu lat chorobą wyleczalną – laserowa korekcja rogówki pozwala rozstać się z wadą wzroku raz na zawsze. Niestety, operację przeprowadzić można dopiero po 21 roku życia, kiedy zakończy się fizyczny wzrost dziecka i przestanie się zmieniać rozmiar oraz kształt jego oka. Wcześniej astygmatyzm wymaga korekcji za pomocą okularów optycznych.

Okulary i soczewki

W tym celu używa się soczewek cylindrycznych, które w przeciwieństwie do zwykłych soczewek, wklęsłych lub wypukłych, posiadają różną moc łamiącą w prostopadłych do siebie płaszczyznach. Osią cylindra nazywamy płaszczyznę, w której soczewka nie załamuje światła – prostopadle do osi znajduje się płaszczyzna załamująca światło, odpowiednio mniej lub bardziej. Przy wadzie złożonej stosuje się soczewki sferocylindryczne, załamujące w światło w obu osiach. W przypadku astygmatyzmu nieregularnego (kiedy na powierzchni rogówki występuję blizny, lub występuje stożek rogówki) soczewki okularowe nie spełniają swojej funkcji, wymagane jest zastosowanie twardych soczewek kontaktowych. Do niedawna korekcja tej wady możliwa była tylko w okularach, natomiast istnieją od kilku lat na rynku soczewki kontaktowe toryczne – są one droższe od standardowych, i wymagają dokładniejszego umieszczania na powierzchni oka.
Jeżeli wada dotyczy soczewki oka, leczenie polega na wymianie zmętniałej lub zniekształconej soczewki na nową, sztuczną, dokładnie tak jak w przypadku zaćmy.

Na koniec warto dodać, że dość często u zdrowych osób występuje astygmatyzm o małych wartościach, do 0,5 dioptrii, którego korygować nie ma potrzeby – na co dzień wada jest równoważona akomodacją mięśni oka. Okulary mogą być wymagane tylko przy czynnościach takich jak czytanie lub jazda samochodem.

Dodaj komentarz

Noworodek
Fenyloketonuria
Fenyloketonuria to niezbyt często spotykana choroba, której groźna nazwa spędza sen z powiek rodzicom, u których malucha ją wykryto. Ma ona podłoże genetyczne i związana jest z zaburzeniami metabolizmu aminokwasów.
Czytaj dalej
Mama
Olej z czarnuszki: właściwości i zastosowanie
Olej z czarnuszki to prawdziwy kosmetyczny hit. Rewelacyjnie działa na skórę, która po stosowaniu go jest gładka, nawilżona, bardziej promienna. Pozytywnie olej wpływa także na włosy i paznokcie. Można go
Czytaj dalej
Wychowanie Zdrowie dziecka
Dłubanie w nosie: jak przestać dłubać w nosie?
Dłubanie w nosie to jeden z tych dziecięcych nawyków, których rodzice chcieliby się za wszelką cenę pozbyć - często jednak nie wiedzą, jakich argumentów używać, aby oduczyć swoją latorośl niekulturalnego
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka
Nadmierna potliwość u dziecka
Nadmierna potliwość u dziecka to zmartwienie wielu rodziców, którzy zastanawiają się, jakie może być podłoże takiego stanu rzeczy. Pediatrzy wyjaśniają, że przyczyny nadpotliwości są przeważnie banalne, zaś sposoby zapobiegania jej
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka
Częste oddawanie moczu u dziecka – przyczyny, badania, leczenie
Częste oddawanie moczu u dziecka niejednokrotnie budzi zaniepokojenie jego rodziców, którzy obserwują, jak maluch wiele razy w ciągu dnia (a czasem nawet nocy) odwiedza toaletę. Na szczęście, takie zachowanie naszej
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka
Wysypka wokół ust u dziecka
Wysypka wokół ust u dziecka to problem natury zarówno zdrowotnej, jak i estetycznej. O ile pojedyncze krostki na dziecięcej buzi rzadko budzą nasze zaniepokojenie, o tyle ich zwiększona ilość stanowi
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka
Powiększone sutki u chłopców – przyczyny, objawy, leczenie
Powiększone i bolące sutki u chłopców wzbudzają często w nich samych oraz w ich rodzicach silny niepokój - kojarzą się bowiem z potencjalnie groźnymi chorobami. Warto jednak wiedzieć, że w
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka
Lunatykowanie u dzieci – przyczyny, leczenie
Lunatykowanie u dzieci, widziane po raz pierwszy, potrafi wzbudzić w niejednym rodzicu głębokie przerażenie. Najczęściej nie ma się jednak czego bać - zjawisko to jest w najmłodszej grupie wiekowej bardzo
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka
Uzależnienia behawioralne u dzieci i młodzieży
Uzależnienia behawioralne u dzieci i młodzieży stanowią coraz większe wyzwanie dla rodziców oraz psychoterapeutów. Jeszcze kilkanaście lat temu mogło się wydawać, że problem ten jest wyłącznie marginalny; dzisiaj widzimy już
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka
Rodzaje alergii u dzieci
Ogromny postęp cywilizacyjny przyczynił się do zwiększonej zapadalności na alergie różnego typu. Szacuje się, że na całym świecie około 40% ludności zmaga się z dokuczliwym uczuleniem. W Polsce co drugie
Czytaj dalej