Jakie znaczenie mają płyny dla organizmu matki i dziecka?

Dr Katarzyna Stoś, prof. nadzw. Instytutu Żywności i Żywienia: Już od najwcześniejszego etapu ciąży odpowiednie żywienie oraz nawodnienie jest konieczne dla prawidłowego funkcjonowania i rozwoju zapłodnionej komórki jajowej, ale także dla zdrowia przyszłej mamy. W związku ze wzrostem objętości krążącej krwi, rozwojem tkanek płodowych oraz zwiększeniem się masy narządów kobiety, zapotrzebowanie na płyny rośnie. Płyn owodniowy składa się niemal w całości z wody, a jego objętość również wzrasta w czasie ciąży. W ciągu godziny przez łożysko dochodzi do wymiany średnio 450 ml wody. Wszystkim tym procesom musi towarzyszyć odpowiednie spożycie płynów.1 Dzienne zapotrzebowanie na płyny wzrasta w ciąży o około 300 ml i wynosi od 2 do 2,5 litra na dobę.2 Bardzo ważne jest również to, że odpowiednie nawodnienie może pomóc zniwelować dolegliwości I trymestru ciąży, takie jak nudności, zaparcia czy suchość skóry.3



Jakie płyny są zalecane ciężarnym?

Dr Katarzyna Stoś: Płynem, który powinien stanowić podstawę nawadniania w czasie ciąży jest woda. Kobiety ciężarne powinny wybierać tę niegazowaną, najlepiej niskozmineralizowaną. Poza wodą przyszłe matki mogą pić soki warzywne i owocowe, będące źródłem niezbędnych witamin i mikroelementów. Na przykład szklanka soku pomarańczowego (200 ml), również tego z kartonu pokrywa aż 50-60% dobowej dawki witaminy C. Kobiety w ciąży mogą także pić niektóre herbaty ziołowe oraz owocowe. Poziom wody w organizmie pomoże uzupełnić również chude mleko (zawartość tłuszczów poniżej 2%), kefiry i maślanki.

Czy są napoje niewskazane dla ciężarnych?

Dr Katarzyna Stoś: Owszem. Kobiety w ciąży powinny ograniczyć spożycie wszystkich płynów zawierających kofeinę, a więc przede wszystkim kawy. Jeśli chodzi o herbatę to 2 szklanki słabego naparu z herbaty zielonej, białej i czarnej stanowią górną granicę. Miłośniczki kawy na czas ciąży powinny natomiast spożywać nie więcej niż jedną filiżankę kawy bezkofeinowej. Jeśli przyszła mama chce do swojej diety włączyć soki, to warto wybierać te pasteryzowane. Proces pasteryzacji, stosowany również dla soków w opakowaniach kartonowych gwarantuje wyeliminowanie drobnoustrojów oraz enzymów, które pozostawione np. w soku owocowym będą prowadzić do naturalnego procesu psucia i mogą stanowić zagrożenie dla zdrowia przyszłej mamy oraz jej dziecka. Oczywiście nie może być również mowy o piciu alkoholu w trakcie ciąży.

Wspomina Pani o procesie pasteryzacji. W jaki sposób wpływa on na składniki odżywcze produktu?

Dr Katarzyna Stoś: Proces pasteryzacji przypomina nieco ten, który sami stosujemy w domu podczas robienia przetworów na zimę. Dzięki zaawansowanym technologiom przemysłowym utrata nieodpornych na działanie temperatury mikroskładników, zawartych w pasteryzowanym soku jest minimalna. Odporne na obróbkę termiczną są natomiast składniki mineralne. Co więcej, proces pasteryzacji może również zwiększać biodostępność niektórych składników – na przykład aktywność ważnego dla zdrowia likopenu w pasteryzowanym soku pomidorowym wzrasta 2-3-krotnie. Dlatego też soki owocowe dostępne w kartonach są bezpieczne dla kobiet w ciąży, dlatego, że są poddane pasteryzacji.


Nasze wideo:

Jakie są inne sposoby na nawodnienie organizmu kobiet w ciąży?

Dr Katarzyna Stoś: Proces nawodnienia warto wspierać również spożywając owoce i warzywa, które zawierają dużo wody i są dobrym źródłem witamin i mikroelementów, a także innych substancji bioaktywnych. W pierwszym trymestrze ciąży kobiety powinny spożywać po 300 g owoców i warzyw na dobę, natomiast w II i III po 400 g.5 Warzywa i owoce powinny stanowić połowę diety kobiet w ciąży. Warto również zadbać, aby każdy z posiłków przyszłej mamy zawierał przynajmniej jeden produkt z tej grupy. Przyszłe mamy, podobnie jak wszyscy pozostali, powinny dziennie spożywać 5 porcji owoców i warzyw. Jedną z nich może stanowić szklanka soku (200 ml). Owoce i warzywa zawierają także mikroskładniki istotne dla zdrowia matki i prawidłowego przebiegu ciąży – witaminy, błonnik oraz pierwiastki takie jak np. selen pomagają regulować funkcjonowanie organizmu polifenole – już jedno średniej wielkości jabłko bądź 200 ml mętnego soku jabłkowego zapewnia od 50 do 100 g tych cennych składników.

(Program sfinansowany ze środków Funduszu Promocji Owoców i Warzyw. Organizator Stowarzyszenie Krajowa Unia Producentów Soków.)

Zobacz też:

Jakie soki warto pić w ciąży?

Co jeść, a czego nie jeść podczas ciąży?