Zapalenie jamy ustnej u dzieci to jedna z tych chorób, z którymi jako rodzice zmierzymy się niemal na pewno. Występuje ona u większości maluchów, jednak mimo to nie należy jej bagatelizować. Gdy tylko zauważymy niepokojące objawy, reagujmy i w razie potrzeby skonsultujmy się z lekarzem.



Przyczyny i objawy opryszczkowego zapalenia jamy ustnej

Zapalenie jamy ustnej u dzieci wywołują najczęściej wirusy opryszczki. Dziecko może zarazić się nimi bezpośrednio, poprzez drogę kropelkową lub dotykając przedmiotów używanych przez zakażoną osobę. Błona śluzowa jamy ustnej reaguje wtedy silnym stanem zapalnym. Na tę chorobę najczęściej zapadają małe dzieci między pierwszym a piątym rokiem życia. Zapalenie trwa zazwyczaj od 8 do 14 dni.

Główne objawy opryszczkowego zapalenia jamy ustnej to:

  • pęcherze na języku, dziąsłach, podniebieniu, na wewnętrznej stronie policzków,
  • owrzodzenia w jamie ustnej,
  • brak apetytu,
  • ból w okolicy węzłów chłonnych,
  • osłabienie,
  • gorączka (1-2 dni przed wystąpieniem wrzodów w jamie ustnej),
  • obrzęk dziąseł,
  • nieprzyjemny zapach z buzi,
  • ślinotok.

Diagnoza i leczenie

Lekarz pediatra diagnozuje zapalenie jamy ustnej u dzieci zwykle po obejrzeniu buzi. Dodatkowe badania nie są potrzebne. Owrzodzenia mogą się jednak pojawić dopiero po kilkudziesięciu godzinach od momentu wystąpienia pierwszych objawów. Jeśli więc wiesz, że dziecko mogło w ostatnich dniach zarazić się od kogoś opryszczką, zawsze informuj o tym lekarza podczas wizyty.

Jak przebiega leczenie? Przede wszystkim stosuje się leki antywirusowe, leki przeciwbólowe do miejscowego stosowania lub w postaci syropu albo czopka, aby zmniejszyć dyskomfort i ból dziecka. Podczas zapalenia zalecana jest dieta płynna, ponieważ dziecko ma wtedy trudności z przeżuwaniem jedzenia. Dziecko nie może też w tym czasie myć zębów, dlatego powinno płukać jamę ustną kilka razy dziennie czystą wodą.

Warto pamiętać, że dziecko chorujące na opryszczkowe zapalenie jamy ustnej nie powinno chodzić do przedszkola czy żłobka, aby nie zarazić kolejnych maluchów. W tym czasie należy także ograniczyć jego kontakt z osobami o obniżonej odporności (kobiety w ciąży, noworodki, niemowlęta, osoby starsze). Trzeba również ograniczać bezpośredni kontakt rodzica z dzieckiem w postaci buziaków.

Powikłania zapalenia jamy ustnej

Mimo iż opryszczkowe zapalenie jamy ustnej u dzieci jest częstą dolegliwością, w żadnym wypadku nie należy jej bagatelizować, ponieważ może dojść do infekcji oka, której konsekwencją może być nawet utrata wzroku. Ponadto podczas choroby dziecku grozi odwodnienie spowodowane odmową przyjęcia pokarmów i płynów, które podrażniają chorą jamę ustną malucha. Wirus opryszczki może powodować też bardzo poważne powikłania: z posocznicą, zapaleniem opon mózgowo-rdzenniowych, zapaleniem mózgu i wątroby włącznie.

Afty w jamie ustnej dziecka

Na szczególną uwagę zasługują także afty, czyli pojedyncze białe lub żółte wrzody z czerwoną otoczką. Do ich powstania mogą się przyczynić:



  • osłabienie odporności,
  • stres,
  • niedobory witamin i minerałów

oraz w rzadkich przypadkach:

  • zaburzenia autoimmunologiczne,
  • rak jamy ustnej,
  • zaburzenia krzepnięcia krwi,
  • przyjmowanie leków,
  • osłabienie organizmu po przeszczepie,
  • choroba AIDS.

Pielęgnacja jamy ustnej z aftami

Afty zazwyczaj znikają same po 10-14 dniach. Mogą jednak występować w jamie ustnej nawet do sześciu tygodni. Wtedy nie należy podawać dziecku gorących dań i napojów, pikantnych lub słonych potraw oraz cytrusów. Ulgę przyniosą płukanki wody z solą, z wyciągami z liści malin, łopianu lekarskiego, czerwonej koniczyny czy szałwii. Do przemywania aft sprawdzi się roztwór przygotowany w proporcji 1:1 z wody i wody utlenionej. Afty w jamie ustnej dziecka należy skonsultować z lekarzem, jeśli:

  • wrzody pojawiły się po kuracji nowym lekiem,
  • na języku i podniebieniu pojawiają się białe plamy,
  • dziecko np. z powodu nowotworu ma obniżoną odporność,
  • aftom towarzyszą inne niepokojące objawy takie jak: wysypka, gorączka, ślinotok, trudności z przełykaniem.

Jak zwykle w tego przypadku chorobach i dolegliwościach bardzo ważna jest profilaktyka. Kluczową kwestią jest higiena dziecka, mycie rąk, szczególnie po pobycie w miejscach publicznych lub zatłoczonych. Zwracajmy również uwagę, czy osoby z bliskiego otoczenia, które chorują na opryszczkę, nie całują lub przytulają naszego dziecka, wtedy najłatwiej o zakażenie. Pilnujmy też, by maluch nie brał wszystkiego do buzi, a zabawki i rzeczy, którymi się bawi, sukcesywnie pierzmy i wyparzajmy.



[Zdjęcie główne: Giphy.com]