Zapalenie jamy ustnej u dzieci

Zapalenie jamy ustnej u dzieci to jedna z tych chorób, z którymi jako rodzice zmierzymy się niemal na pewno. Występuje ona u większości maluchów, jednak mimo to nie należy jej bagatelizować. Gdy tylko zauważymy niepokojące objawy, reagujmy i w razie potrzeby skonsultujmy się z lekarzem.

Zapalenie jamy ustnej u dzieci
elements.envato.com
Najważniejsze w poniższym artykule:
  • Najczęściej obserwuje się aftowe lub opryszczkowe zapalenie jamy ustnej u dzieci.
  • Opryszczkowe zapalenie jamy ustnej występuje najczęściej u małych dzieci. Wywołuje je wirus opryszczki HPV.
  • Pojawieniu się aft może sprzyjać brak witamin i minerałów, osłabienie odporności lub współistnienie innych (rzadkich) chorób.
  • Podczas zapalenia jamy ustnej u dzieci stosuje się leczenie objawowe wspomagane lekami przeciwwirusowymi.
  • Najczęstszą przyczyną hospitalizacji dzieci z chorobowymi zmianami w obrębie jamy ustnej jest odwodnienie.

Opryszczkowe zapalenie jamy ustnej u dzieci

Zapalenie jamy ustnej u dzieci wywołują najczęściej wirusy opryszczki. Dziecko może zarazić się nimi bezpośrednio, drogą kropelkową lub dotykając przedmiotów, których używała zakażona osoba. Błona śluzowa jamy ustnej reaguje wtedy silnym stanem zapalnym. Na opryszczkowe zapalenie jamy ustnej zapadają małe dzieci między pierwszym a piątym rokiem życia. Zapalenie trwa zazwyczaj od 8 do 14 dni.

Objawy opryszczkowego zapalenia jamy ustnej

Wirus opryszczki wnika do organizmu dziecka przez uszkodzoną skórę lub poprzez błony śluzowe, a następnie namnaża się w nabłonku jamy ustnej. W wyniku tego mamy do czynienia z miejscową reakcją zapalną, na skutek której pojawiają się wypełnione surowiczą treścią pęcherzyki na rumieniowym podłożu. Podczas pierwszego zakażenia wirusem opryszczki, szczególnie u dzieci, przed pojawieniem się pęcherzyków można zaobserwować objawy ogólne, takie jak gorączka, niepokój i obniżony apetyt. Pierwszym symptomem choroby jest wysoka temperatura, która rośnie do 39-40 st. Poza pęcherzykami na skórze przy pierwotnym zakażeniu wirusem HSV typowe dla dzieci jest opryszczkowe zapalenie dziąseł i jamy ustnej. Dziąsła dziecka są zaczerwienione i obrzęknięte. Zmianom w gardle towarzyszy ślinotok oraz ból, który jest przyczyną odmawiania przez dziecko spożywania posiłków i przyjmowania płynów.

Główne objawy opryszczkowego zapalenia jamy ustnej to:

  • pęcherze na języku, dziąsłach, podniebieniu, na wewnętrznej stronie policzków,
  • owrzodzenia w jamie ustnej,
  • brak apetytu,
  • ból w okolicy węzłów chłonnych,
  • osłabienie,
  • gorączka (1-2 dni przed wystąpieniem wrzodów w jamie ustnej),
  • obrzęk dziąseł,
  • nieprzyjemny zapach z buzi,
  • ślinotok.

Diagnoza i leczenie

Lekarz pediatra diagnozuje zapalenie jamy ustnej u dzieci zwykle po obejrzeniu buzi. Dodatkowe badania nie są potrzebne. Owrzodzenia mogą się jednak pojawić dopiero po kilkudziesięciu godzinach od momentu wystąpienia pierwszych objawów. Jeśli więc wiesz, że dziecko mogło w ostatnich dniach zarazić się od kogoś opryszczką, zawsze informuj o tym lekarza podczas wizyty.

Jak przebiega leczenie? Przede wszystkim stosuje się leki antywirusowe, leki przeciwbólowe do miejscowego stosowania lub w postaci syropu albo czopka, aby zmniejszyć dyskomfort i ból dziecka. Podczas zapalenia zalecana jest dieta płynna, ponieważ dziecko ma wtedy trudności z przeżuwaniem jedzenia. Dziecko nie może też w tym czasie myć zębów, dlatego powinno płukać jamę ustną kilka razy dziennie czystą wodą. Najczęstszą przyczyną hospitalizacji dzieci z opryszczkowym zapaleniem jamy ustnej jest odwodnienie – koniecznie trzeba więc dbać o podaż odpowiedniej ilości płynów.

Warto pamiętać, że dziecko chorujące na opryszczkowe zapalenie jamy ustnej nie powinno chodzić do przedszkola czy żłobka, aby nie zarazić kolejnych maluchów. W tym czasie należy także ograniczyć jego kontakt z osobami o obniżonej odporności (kobiety w ciąży, noworodki, niemowlęta, osoby starsze). Trzeba również ograniczać bezpośredni kontakt rodzica z dzieckiem w postaci buziaków.

Powikłania zapalenia jamy ustnej

Mimo iż opryszczkowe zapalenie jamy ustnej u dzieci jest częstą dolegliwością, w żadnym wypadku nie należy jej bagatelizować, ponieważ może dojść do infekcji oka, której konsekwencją może być nawet utrata wzroku. Ponadto podczas choroby dziecku grozi odwodnienie spowodowane odmową przyjęcia pokarmów i płynów, które podrażniają chorą jamę ustną malucha. Wirus opryszczki może powodować też bardzo poważne powikłania: z posocznicą, zapaleniem opon mózgowo-rdzenniowych, zapaleniem mózgu i wątroby włącznie.

Aftowe zapalenie jamy ustnej u dzieci

Na szczególną uwagę zasługują także afty u dzieci, czyli pojedyncze białe lub żółte wrzody z czerwoną otoczką. Do ich powstania mogą się przyczynić:

  • osłabienie odporności,
  • stres,
  • niedobory witamin i minerałów

oraz w rzadkich przypadkach:

  • zaburzenia autoimmunologiczne,
  • rak jamy ustnej,
  • zaburzenia krzepnięcia krwi,
  • przyjmowanie leków,
  • osłabienie organizmu po przeszczepie,
  • choroba AIDS.

Pielęgnacja jamy ustnej z aftami

Afty zazwyczaj znikają same po 10-14 dniach. Mogą jednak występować w jamie ustnej nawet do sześciu tygodni. Wtedy nie należy podawać dziecku gorących dań i napojów, pikantnych lub słonych potraw oraz cytrusów. Ulgę przyniosą płukanki wody z solą, z wyciągami z liści malin, łopianu lekarskiego, czerwonej koniczyny czy szałwii. Do przemywania aft sprawdzi się roztwór przygotowany w proporcji 1:1 z wody i wody utlenionej. Afty w jamie ustnej dziecka należy skonsultować z lekarzem, jeśli:

  • wrzody pojawiły się po kuracji nowym lekiem,
  • na języku i podniebieniu pojawiają się białe plamy,
  • dziecko np. z powodu nowotworu ma obniżoną odporność,
  • aftom towarzyszą inne niepokojące objawy takie jak: wysypka, gorączka, ślinotok, trudności z przełykaniem.

Jak zwykle w tego przypadku chorobach i dolegliwościach bardzo ważna jest profilaktyka. Kluczową kwestią jest higiena dziecka, mycie rąk, szczególnie po pobycie w miejscach publicznych lub zatłoczonych. Zwracajmy również uwagę, czy osoby z bliskiego otoczenia, które chorują na opryszczkę, nie całują lub przytulają naszego dziecka, wtedy najłatwiej o zakażenie. Pilnujmy też, by maluch nie brał wszystkiego do buzi, a zabawki i rzeczy, którymi się bawi, sukcesywnie pierzmy i wyparzajmy.

Rodzice pytają o zapalenie jamy ustnej u dziecka

Ile trwa opryszczkowe zapalenie jamy ustnej u dzieci?

Pierwsze objawy choroby pojawiają się od 2 do 20 dni po kontakcie z wirusem HPV. Od momentu pojawienia się do ustąpienia objawów mija od 8 do 14 dni.

Jakie są objawy zapalenia jamy ustnej u dziecka?

Wśród typowych objawów należy wymienić zmiany w jamie ustnej oraz obrzęk dziąseł, którym towarzyszy ból węzłów chłonnych. Chory skarży się na ogólne osłabienie organizmu, a w pierwszych dniach infekcji często boryka się z wysoką gorączką.

Co na zapalenie jamy ustnej u dziecka?

Zapalenie jamy ustnej u dziecka należy leczyć objawowo podając m.in. leki przeciwgorączkowe i przeciwbólowe. Lekarz może zalecić także podanie leków przeciwwirusowych. Bardzo ważne w czasie choroby jest dbanie o podaż odpowiedniej ilości płynów. Odwodnienie jest bowiem najczęstszą przyczyną hospitalizacji dzieci z zapaleniem jamy ustnej.

Jak leczyć zapalenie jamy ustnej u dziecka?

Oprócz leczenia objawowego wywołane przez wirusy zapalenie jamy ustnej nie wymaga podania antybiotyków.

Źródła:
  • "Opryszczka u dzieci" Magdalena Marczyńska, Klinika Chorób Zakaźnych Wieku Dziecięcego WUM, SPZOZ Wojewódzki Szpital Zakaźny w Warszawie
  • "Występowanie nawracającego aftowego zapalenia jamy ustnej w aspekcie chorób ogólnoustrojowych oraz niedoborów żelaza, witaminy B12 i witaminy D" Ewa Krawiecka, Klinika Gerostomatologii i Patologii Jamy Ustnej
  • Uniwersytetu Medycznegoim. K. Marcinkowskiego w Poznaniu

Dodaj komentarz

Psychologia
Dlaczego dziecko płacze lub się zanosi?
Płacz to nieodłączny element dzieciństwa każdego malucha. Na początku swojego życia maleństwo nie umie się komunikować ze światem w żaden inny sposób. Jest to dla niego naturalne i tylko tak
Czytaj dalej
Cykl miesiączkowy
Krótki cykl miesiączkowy może być oznaką zbliżającej się menopauzy
Czy krótki cykl miesiączkowy jest powodem do niepokoju? Jakie mogą być przyczyny skrócenia cyklu? Czy zbyt częste miesiączkowanie zawsze ma związek z menopauzą? Sprawdźmy! Krótki cykl miesiączkowy Miesiączka to nic innego jak
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka Leki w ciąży Dolegliwości niemowląt
Jak zbić gorączkę? 10 sposobów na zbijanie gorączki u dzieci i kobiet w ciąży
Jak zbić gorączkę? Jak obniżyć gorączkę u dziecka, a jak u dorosłego? Kiedy i czym zbijać gorączkę? Czy zawsze konieczne są leki? A może istnieją sprawdzone domowe sposoby na
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka Zdrowie rodziców
Płonica u dzieci i u dorosłych [sposoby zakażenia, objawy, leczenie i powikłania]
Płonica, inaczej określana również mianem szkarlatyny, to jedna z bardziej niebezpiecznych chorób wieku dziecięcego. Wywoływana jest przez tę samą bakterię, która odpowiada za powszechnie występujące anginy, czyli paciorkowca. Jej objawy
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka Zdrowie niemowlaka
Gorączka, szybki oddech, uderzenie w głowę: kiedy bezwzględnie udać się z dzieckiem do szpitala?
Każdy rodzic doskonale zna uczucie niepokoju, które towarzyszy chorobie lub wypadkowi dziecka. Nie zawsze wiemy, jak w danej sytuacji się zachować, czy np. poczekać  i obserwować czy od razu udać
Czytaj dalej
Choroby dzieci
Zapalenie gardła u dziecka [przyczyny, objawy, leczenie i domowe sposoby]
Zapalenie gardła u dziecka może być spowodowane infekcją wirusową lub bakteryjną. Zakażenie występuje dość często, zwłaszcza w miesiącach jesienno-zimowych. Na wirusowe i bakteryjne zapalenie gardła narażone szczególnie te dzieci, które
Czytaj dalej
Kleszcze
Co odstrasza kleszcze? Domowe sposoby na kleszcze
W sezonie wiosenno-letnim warto zaopatrzyć się w sprawdzone środki odstraszające kleszcze, które pomogą zminimalizować ryzyko bycia ugryzionym przez tego pajęczaka. Które z nich działają, a które są nieskuteczne? Co odstrasza kleszcze?
Czytaj dalej
Upały
Domowe sposoby na oparzenia słoneczne: Jak złagodzić ból?
Lato w pełni, nic więc dziwnego że jednym z najczęstszych problemów w tym okresie są oparzenia słoneczne. W zależności od karnacji, często wystarczy nawet krótki pobyt na słońcu w godzinach
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka
Badanie CRP u dzieci: Norma oraz przyczyny podwyższonego CRP
Co to jest CRP i kiedy wykonuje się badanie lub test na CRP? Jakie są normy stężenia CRP u dzieci oraz o czym świadczy podwyższony wynik? Sprawdź! Białko C-reaktywne (CRP) Stan zapalny
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka Dolegliwości niemowląt
Wysypka na brzuchu u dziecka: Wygląd i rodzaje wysypek + sposoby ich leczenia
Jedną z dolegliwości, które najczęściej spędzają sen z oczu rodzicom jest wysypka na brzuchu u dziecka. Problem dotyka zarówno niemowląt jak i większych dzieci, dlatego warto umieć rozpoznawać poszczególne rodzaje
Czytaj dalej