Zapalenie jamy ustnej u dzieci

Zapalenie jamy ustnej u dzieci to jedna z tych chorób, z którymi jako rodzice zmierzymy się niemal na pewno. Występuje ona u większości maluchów, jednak mimo to nie należy jej bagatelizować. Gdy tylko zauważymy niepokojące objawy, reagujmy i w razie potrzeby skonsultujmy się z lekarzem.

Zapalenie jamy ustnej u dzieci
elements.envato.com
Najważniejsze w poniższym artykule:
  • Najczęściej obserwuje się aftowe lub opryszczkowe zapalenie jamy ustnej u dzieci.
  • Opryszczkowe zapalenie jamy ustnej występuje najczęściej u małych dzieci. Wywołuje je wirus opryszczki HPV.
  • Pojawieniu się aft może sprzyjać brak witamin i minerałów, osłabienie odporności lub współistnienie innych (rzadkich) chorób.
  • Podczas zapalenia jamy ustnej u dzieci stosuje się leczenie objawowe wspomagane lekami przeciwwirusowymi.
  • Najczęstszą przyczyną hospitalizacji dzieci z chorobowymi zmianami w obrębie jamy ustnej jest odwodnienie.

Opryszczkowe zapalenie jamy ustnej u dzieci

Zapalenie jamy ustnej u dzieci wywołują najczęściej wirusy opryszczki. Dziecko może zarazić się nimi bezpośrednio, drogą kropelkową lub dotykając przedmiotów, których używała zakażona osoba. Błona śluzowa jamy ustnej reaguje wtedy silnym stanem zapalnym. Na opryszczkowe zapalenie jamy ustnej zapadają małe dzieci między pierwszym a piątym rokiem życia. Zapalenie trwa zazwyczaj od 8 do 14 dni.

Objawy opryszczkowego zapalenia jamy ustnej

Wirus opryszczki wnika do organizmu dziecka przez uszkodzoną skórę lub poprzez błony śluzowe, a następnie namnaża się w nabłonku jamy ustnej. W wyniku tego mamy do czynienia z miejscową reakcją zapalną, na skutek której pojawiają się wypełnione surowiczą treścią pęcherzyki na rumieniowym podłożu. Podczas pierwszego zakażenia wirusem opryszczki, szczególnie u dzieci, przed pojawieniem się pęcherzyków można zaobserwować objawy ogólne, takie jak gorączka, niepokój i obniżony apetyt. Pierwszym symptomem choroby jest wysoka temperatura, która rośnie do 39-40 st. Poza pęcherzykami na skórze przy pierwotnym zakażeniu wirusem HSV typowe dla dzieci jest opryszczkowe zapalenie dziąseł i jamy ustnej. Dziąsła dziecka są zaczerwienione i obrzęknięte. Zmianom w gardle towarzyszy ślinotok oraz ból, który jest przyczyną odmawiania przez dziecko spożywania posiłków i przyjmowania płynów.

Główne objawy opryszczkowego zapalenia jamy ustnej to:

  • pęcherze na języku, dziąsłach, podniebieniu, na wewnętrznej stronie policzków,
  • owrzodzenia w jamie ustnej,
  • brak apetytu,
  • ból w okolicy węzłów chłonnych,
  • osłabienie,
  • gorączka (1-2 dni przed wystąpieniem wrzodów w jamie ustnej),
  • obrzęk dziąseł,
  • nieprzyjemny zapach z buzi,
  • ślinotok.

Diagnoza i leczenie

Lekarz pediatra diagnozuje zapalenie jamy ustnej u dzieci zwykle po obejrzeniu buzi. Dodatkowe badania nie są potrzebne. Owrzodzenia mogą się jednak pojawić dopiero po kilkudziesięciu godzinach od momentu wystąpienia pierwszych objawów. Jeśli więc wiesz, że dziecko mogło w ostatnich dniach zarazić się od kogoś opryszczką, zawsze informuj o tym lekarza podczas wizyty.

Jak przebiega leczenie? Przede wszystkim stosuje się leki antywirusowe, leki przeciwbólowe do miejscowego stosowania lub w postaci syropu albo czopka, aby zmniejszyć dyskomfort i ból dziecka. Podczas zapalenia zalecana jest dieta płynna, ponieważ dziecko ma wtedy trudności z przeżuwaniem jedzenia. Dziecko nie może też w tym czasie myć zębów, dlatego powinno płukać jamę ustną kilka razy dziennie czystą wodą. Najczęstszą przyczyną hospitalizacji dzieci z opryszczkowym zapaleniem jamy ustnej jest odwodnienie – koniecznie trzeba więc dbać o podaż odpowiedniej ilości płynów.

Warto pamiętać, że dziecko chorujące na opryszczkowe zapalenie jamy ustnej nie powinno chodzić do przedszkola czy żłobka, aby nie zarazić kolejnych maluchów. W tym czasie należy także ograniczyć jego kontakt z osobami o obniżonej odporności (kobiety w ciąży, noworodki, niemowlęta, osoby starsze). Trzeba również ograniczać bezpośredni kontakt rodzica z dzieckiem w postaci buziaków.

Powikłania zapalenia jamy ustnej

Mimo iż opryszczkowe zapalenie jamy ustnej u dzieci jest częstą dolegliwością, w żadnym wypadku nie należy jej bagatelizować, ponieważ może dojść do infekcji oka, której konsekwencją może być nawet utrata wzroku. Ponadto podczas choroby dziecku grozi odwodnienie spowodowane odmową przyjęcia pokarmów i płynów, które podrażniają chorą jamę ustną malucha. Wirus opryszczki może powodować też bardzo poważne powikłania: z posocznicą, zapaleniem opon mózgowo-rdzenniowych, zapaleniem mózgu i wątroby włącznie.

Aftowe zapalenie jamy ustnej u dzieci

Na szczególną uwagę zasługują także afty u dzieci, czyli pojedyncze białe lub żółte wrzody z czerwoną otoczką. Do ich powstania mogą się przyczynić:

  • osłabienie odporności,
  • stres,
  • niedobory witamin i minerałów

oraz w rzadkich przypadkach:

  • zaburzenia autoimmunologiczne,
  • rak jamy ustnej,
  • zaburzenia krzepnięcia krwi,
  • przyjmowanie leków,
  • osłabienie organizmu po przeszczepie,
  • choroba AIDS.

Pielęgnacja jamy ustnej z aftami

Afty zazwyczaj znikają same po 10-14 dniach. Mogą jednak występować w jamie ustnej nawet do sześciu tygodni. Wtedy nie należy podawać dziecku gorących dań i napojów, pikantnych lub słonych potraw oraz cytrusów. Ulgę przyniosą płukanki wody z solą, z wyciągami z liści malin, łopianu lekarskiego, czerwonej koniczyny czy szałwii. Do przemywania aft sprawdzi się roztwór przygotowany w proporcji 1:1 z wody i wody utlenionej. Afty w jamie ustnej dziecka należy skonsultować z lekarzem, jeśli:

  • wrzody pojawiły się po kuracji nowym lekiem,
  • na języku i podniebieniu pojawiają się białe plamy,
  • dziecko np. z powodu nowotworu ma obniżoną odporność,
  • aftom towarzyszą inne niepokojące objawy takie jak: wysypka, gorączka, ślinotok, trudności z przełykaniem.

Jak zwykle w tego przypadku chorobach i dolegliwościach bardzo ważna jest profilaktyka. Kluczową kwestią jest higiena dziecka, mycie rąk, szczególnie po pobycie w miejscach publicznych lub zatłoczonych. Zwracajmy również uwagę, czy osoby z bliskiego otoczenia, które chorują na opryszczkę, nie całują lub przytulają naszego dziecka, wtedy najłatwiej o zakażenie. Pilnujmy też, by maluch nie brał wszystkiego do buzi, a zabawki i rzeczy, którymi się bawi, sukcesywnie pierzmy i wyparzajmy.

Rodzice pytają o zapalenie jamy ustnej u dziecka

Ile trwa opryszczkowe zapalenie jamy ustnej u dzieci?

Pierwsze objawy choroby pojawiają się od 2 do 20 dni po kontakcie z wirusem HPV. Od momentu pojawienia się do ustąpienia objawów mija od 8 do 14 dni.

Jakie są objawy zapalenia jamy ustnej u dziecka?

Wśród typowych objawów należy wymienić zmiany w jamie ustnej oraz obrzęk dziąseł, którym towarzyszy ból węzłów chłonnych. Chory skarży się na ogólne osłabienie organizmu, a w pierwszych dniach infekcji często boryka się z wysoką gorączką.

Co na zapalenie jamy ustnej u dziecka?

Zapalenie jamy ustnej u dziecka należy leczyć objawowo podając m.in. leki przeciwgorączkowe i przeciwbólowe. Lekarz może zalecić także podanie leków przeciwwirusowych. Bardzo ważne w czasie choroby jest dbanie o podaż odpowiedniej ilości płynów. Odwodnienie jest bowiem najczęstszą przyczyną hospitalizacji dzieci z zapaleniem jamy ustnej.

Jak leczyć zapalenie jamy ustnej u dziecka?

Oprócz leczenia objawowego wywołane przez wirusy zapalenie jamy ustnej nie wymaga podania antybiotyków.

Źródła:
  • "Opryszczka u dzieci" Magdalena Marczyńska, Klinika Chorób Zakaźnych Wieku Dziecięcego WUM, SPZOZ Wojewódzki Szpital Zakaźny w Warszawie
  • "Występowanie nawracającego aftowego zapalenia jamy ustnej w aspekcie chorób ogólnoustrojowych oraz niedoborów żelaza, witaminy B12 i witaminy D" Ewa Krawiecka, Klinika Gerostomatologii i Patologii Jamy Ustnej
  • Uniwersytetu Medycznegoim. K. Marcinkowskiego w Poznaniu

Dodaj komentarz

Psychologia
Dlaczego dziecko płacze lub się zanosi?
Płacz to nieodłączny element dzieciństwa każdego malucha. Na początku swojego życia maleństwo nie umie się komunikować ze światem w żaden inny sposób. Jest to dla niego naturalne i tylko tak
Czytaj dalej
Cykl miesiączkowy
Krótki cykl miesiączkowy może być oznaką zbliżającej się menopauzy
Czy krótki cykl miesiączkowy jest powodem do niepokoju? Jakie mogą być przyczyny skrócenia cyklu? Czy zbyt częste miesiączkowanie zawsze ma związek z menopauzą? Sprawdźmy! Krótki cykl miesiączkowy Miesiączka to nic innego jak
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka
Dieta na zaparcia u dzieci, czyli co ugotować dziecku z zaparciami?
O zaparciach u dziecka mówimy wtedy, gdy maluch wypróżnia się rzadziej niż 2 razy w ciągu tygodnia i odczuwa związany z tym ból i niepokój. Może również brudzić bieliznę kałem, który
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka
ARhD+: co oznacza ta grupa krwi?
Oznaczenie grupy krwi jest jednym z podstawowych badań, które obowiązkowo przeprowadza się u kobiet w ciąży. Znajomość swojej grupy krwi ma ogromne znaczenie, na przykład w przypadku konieczności transfuzji krwi,
Czytaj dalej
Newsy Upały
Nie zostawiaj dziecka w nagrzanym samochodzie! Problem, który wraca co roku
Temperatura rośnie, a wraz z nią wzrasta liczba policyjnych i obywatelskich interwencji związanych z pozostawieniem dzieci w nagrzanych samochodzie. Jak co roku mundurowi przypominają: wysoka temperatura w zamkniętym pojeździe może
Czytaj dalej
Kleszcze
Grudka po kleszczu: kiedy znika i czy trzeba ją smarować?
Grudka po kleszczu może budzić zaniepokojenie. Wiele osób zastanawia się, czy nie stanowi ona problemu z którym należy wybrać się do lekarza. Kleszcz po wbiciu się w skórę  może pozostawić
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka Zdrowie rodziców
Mniszek a mlecz: Jak odrożnić mniszka lekarskiego od mlecza?
Mniszek a mlecz - te dwie rośliny, choć bardzo do siebie podobne, różnią się kilkoma szczegółami. Obie pochodzą z jednej rodziny - astrowatych. Jedna z nich wykazuje cenne właściwości i
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka
Sucha skóra w uszach: przyczyny i sposoby na łuszczącą się skórę w uchu
Sucha skóra w uszach to dokuczliwa przypadłość, która może dotknąć zarówno osobę dorosłą, jak i dziecko. Objaw ten często występuje razem z łuszczeniem się i zaczerwienieniem skóry, a także jej
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka Zdrowie rodziców
Jak wyjąć drzazgę? Nie tylko u małego dziecka…
Jak wyciągnąć drzazgę? Istnieje kilka sposobów na drzazgi. Pozostawienie jej w palcu może bowiem nieść za sobą bardzo poważne skutki, takie jak zarażenie laseczkami tężca lub bolesne stany zapalne. Sprawdź,
Czytaj dalej
Zdrowie dziecka
Wybity, złamany czy tylko stłuczony palec u dziecka?
Stłuczony palec u dziecka to dość częste zjawisko. Ciekawskie maluchy często są bardzo ruchliwe i "pakują się" w miejsca, w których zdecydowanie nie powinno ich być. W ten sposób może
Czytaj dalej