Wiele kobiet spodziewających się dziecka zastanawia się, jakie ryby w ciąży można bezpiecznie spożywać. Coraz więcej mówi się o zawartości metali ciężkich i innych szkodliwych substancji w mięsie ryb. W związku z tym świadomie przygotowujące się do rodzicielstwa kobiety wolą wybierać te gatunki, których spożycie nie stanowi zagrożenia ani dla nich, ani dla rozwijającego się płodu. Oto lista ryb bezpiecznych w ciąży oraz takich, których lepiej unikać.



  • Ze względu na zawarte w nich cenne składniki odżywcze, takie jak kwasy tłuszczowe omega-3, dobrze przyswajalne białko, fosfor, selen, magnez, witaminę D oraz witaminę A, ryby powinny być regularnie spożywane przez kobiety w ciąży.
  • Zgodnie z zaleceniami ciężarna powinna spożywać około 2-3 porcje, czyli około 200-300g ryby tygodniowo.
  • Należy wybierać gatunki bezpieczne, które nie zawierają w sobie szkodliwych metali ciężkich, toksyn, czy metylortęci.
  • Bezpieczne ryby w ciąży to m.in. pstrąg, sardynki, dorsz, miruna i flądra.
  • Gatunki zakazane to przede wszystkim duże drapieżniki, takie jak rekin, marlin, tuńczyk, miecznik oraz makrela królewska.

Jakie ryby jeść w ciąży?

Ryby odgrywają szczególnie istotną rolę w diecie każdego z nas. Dostarczają nie tylko dużych ilości pełnowartościowego białka, ale również magnezu, potasu oraz fosforu. Nie należy również zapominać, że zwłaszcza ryby tłuste są doskonałym źródłem kwasów omega-3, a ryby morskie dodatkowo dostarczają jod, witaminy z grupy B, witaminę D oraz A. Substancje te odgrywają istotną rolę w prawidłowym rozwoju płodu, w związku z tym jedzenie ryb w ciąży jest jak najbardziej wskazane.

Zaleca się, by kobiety w ciąży zjadały minimum dwie porcje ryb i owoców morza tygodniowo. Jednak wokół tych elementów diety narosło sporo kontrowersji, głównie za sprawą informacji o tym, że niektóre gatunki ryb zawierają duże ilości szkodliwej dla organizmu rtęci. W związku z tym wiele przyszłych mam zastanawia się, jakie ryby można jeść w ciąży, by nie zaszkodzić maluszkowi.

Najbezpieczniejszym rozwiązaniem są gatunki, które pozbawione są policholorowanych bifenyli, metylortęci oraz dioksyn, a w zamian posiadają najkorzystniejszą ilość kwasów tłuszczowych omega-3. Najlepsze są te gatunki, które poławiane są na otwartym morzu, np. Oceanie Atlantyckim czy Morzu Północnym, krótko żyjące i raczej nie ryby z gatunków drapieżnych.

Oto zdrowe ryby, w ciąży dozwolone bez jakichkolwiek ograniczeń:

  • Pstrąg hodowlany,
  • Sardynki,
  • Śledzie,
  • Flądra,
  • Sum,
  • Dorsz,
  • Mintaj,
  • Łupacz,
  • Miruna,
  • Sielawa,
  • Łosoś (dziki a nie hodowlany).

W ciąży bez obaw mogą być również spożywane krewetki. Oczywiście zawsze najlepszym wyborem są ryby świeże, od sprawdzonych, certyfikowanych dostawców. Aby dostarczyć organizmowi jak najwięcej substancji odżywczych, najlepiej przygotowywać ryby piekąc je w piekarniku, w postaci grillowanej lub gotowanej na parze. Dzięki temu potrawa będzie lekkostrawna.

Jakich ryb unikać w ciąży?

Choć jedzenie ryb w ciąży niesie za sobą nieocenione korzyści dla prawidłowego rozwoju dziecka, należy pamiętać o tym, że nie wszystkie gatunki są tak samo dobre. Wiele drapieżnych ryb morskich zawiera w swoim składzie szkodliwe dla płodu składniki, takie jak dioksyny czy metylortęć. Drapieżniki zjadające mniejsze osobniki czy skorupiaki kumulują w swoim wnętrzu te zanieczyszczenia. Spożywanie nadmiernych ilości toksyn przez matkę, może prowadzić m.in. do upośledzenia układu nerwowego dziecka.

Jakich ryb unikać w ciąży? Szczególnie niezdrowe ryby w ciąży to:



  • Tuńczyk,
  • Marlin,
  • Miecznik,
  • Rekin,
  • Ryba maślana,
  • Makrela królewska,
  • Ryby słodkowodne poławiane w okolicach skażonych zanieczyszczeniami, zwłaszcza węgorz, płoć i okoń.

Zagrożenie stanowią zwłaszcza tłuste ryby, gdyż to właśnie w tłuszczu kumuluje się najwięcej metali ciężkich i innych niebezpiecznych toksyn. Dlatego też ciężarnym zaleca się spożywanie przede wszystkim ryb chudych.

Ciąża to trudny okres dla wszystkich kobiet, które uwielbiają potrawy przygotowywane z surowego mięsa ryb i owoców morza, takie jak:

  • Sushi,
  • Tatar z łososia,
  • Ostrygi,
  • Ryby wędzone na zimno,
  • Surowe marynowane ryby.

Surowe ryby mogą być źródłem niebezpiecznej dla ciężarnej bakterii Listeria monocytogenes, wywołującej listeriozę – chorobę stanowiącą poważne zagrożenie dla noworodka. Z kolei owoce morza, w tym zwłaszcza mięczaki bywają źródłem pasożytów takich jak tasiemce. Ponadto, ze względu na fakt iż mięczaki zajmują się głównie filtrowaniem wody, stanowią naturalny magazyn różnego rodzaju zanieczyszczeń. Kobietom spodziewającym się dziecka odradza się także spożywanie dużych ilości ryb wędzonych na gorąco oraz przetworów rybnych, ponieważ wielokrotna obróbka termiczna wyjaławia je z większości cennych mikroelementów.

Ryby podczas ciąży w pytaniach i odpowiedziach

1. Czy jeść pstrąga w ciąży?



Tak, w ciąży pstrąg, w tym również ten hodowlany, może być spożywany bez żadnych ograniczeń. Jego mięso jest chude i łatwo przyswajalne, a ponadto nie jest on rybą drapieżną. Najlepiej przygotowywać go na parze lub w folii, dzięki czemu zachowa większość swoich cennych wartości odżywczych.

2. Czy w ciąży można jeść mirunę?

Tak, miruna to kolejny z bezpiecznych dla ciężarnych gatunków ryb morskich. Jest ona cennym źródłem dużej ilości kwasów tłuszczowych, a ponadto jako ryba chuda zawierać może jedynie minimalne ilości metylortęci. Ze względu na swoje właściwości jest ona także polecana m.in. osobom chorującym na choroby serca i miażdżycę.

3. Czy można jeść polędwicę łososiową w czasie ciąży?

Wbrew powszechnej opinii, popularna polędwica łososiowa nie jest produktem rybnym lecz surowym przetworem mięsnym, a swoją nazwę zawdzięcza charakterystycznemu kolorowi. Ze względu na fakt, iż w ciąży nie powinno się spożywać mięsa w surowej postaci, nie jest ona zalecana dla kobiet spodziewających się dziecka. Może ona bowiem stanowić, podobnie jak inne surowe przetwory mięsne, źródło niebezpiecznych pasożytów, np. tasiemca.

4. Czy można jeść sardynki w ciąży?

Sardynki w ciąży można jeść bez obaw. To jedne ze smaczniejszych i zdrowszych gatunków ryb, które w przeciwieństwie do dużych drapieżników, nie zawierają w sobie dużej ilości metali ciężkich, dioksyn i innych niebezpiecznych dla płodu toksyn.


Źródła:

https://1000dni.pl/ciaza-i-porod/jakie-ryby-sa-najlepsze-w-diecie-przyszlej-mamy

http://www2.mz.gov.pl/wwwfiles/ma_struktura/docs/polzdrow_broszciaza_20120523zal12.pdf

http://www.imid.med.pl/images/poradnik-zywienia-dla-kobiet-w-ciazy.pdf

http://www.talkingaboutthescience.com/studies/Mania2012-mercury.pdf