W 19. tygodniu ciąży wiele się dzieje – szczęśliwi rodzice, jeśli los będzie im sprzyjać, mogą właśnie wówczas poznać płeć swojego maleństwa. Wszystko zależy od ułożenia, w którym dziecko będzie się znajdować podczas badania USG, czasami jednak maluch układa się tak, że przez kolejne tygodnie sprawdzenie jego płci nie będzie możliwe.

W tym okresie ciąży mamę zaczynają również trapić nowe dolegliwości, związane głównie ze wzrostem dziecka, jego powiększającą się wagą oraz zmianami hormonalnymi. O co dokładnie chodzi? Omawiamy wszystko po kolei!

19 tydzień ciąży – który to miesiąc?

Dziewiętnasty tydzień ciąży to 5 jej miesiąc i 2 trymestr. Na tym etapie waga płodu wynosi już od około 185 do nawet 230 gramów, więc malec jest wielkości sporej pomarańczy czy mango. Długość ciała dziecka wynosi zaś około 18 centymetrów.

19 tydzień ciąży: ile przytyję?

Dziecko cały czas intensywnie rośnie i nie jest to obojętne dla matki – każda kobieta w ciąży zastanawia się bezustannie „ile przytyję w ciąży?”. W drugim trymestrze niestety wskazówka wagi dosyć szybko szybuje w górę, z czym trzeba się pogodzić. Waga przyszłej matki zwiększa się o około 0,5 kilograma tygodniowo. W drugim trymestrze przybywa mniej więcej 6-7 kilogramów. Rzecz jasna, puszyste panie mogą przytyć nawet tylko 5, a paniom dotąd bardzo szczupłym przybędzie nawet 8 kilogramów. Ale w końcu ciąża to nie jest czas na odchudzanie! Pamiętaj, że nie tylko dziecko dodaje Ci na wadze w czasie ciąży, ale swoje waży również łożysko, worek owodniowy i wody płodowe. Twój organizm zatrzymuje również wodę, masz zaparcia – wszystko to sprawia, że kilogramów na wadze widzisz coraz więcej. Jest to zupełnie normalne i nie powinnaś w tym okresie ich liczyć.

Pamiętaj, by we wszystkim zachowywać zdrowy rozsądek. Ciąża nie jest zdecydowanie czasem, kiedy można próbować się odchudzać. Obsesyjne wyliczanie ilości kilogramów, które mogą pojawić się dodatkowo, może doprowadzić do niezdrowych praktyk, które zaszkodzą nie tylko Tobie, ale co ważniejsze – odbiją się również na dziecku.

Maluch w okresie swojego intensywnego rozwoju potrzebuje nie tylko energii pochodzącej z tego, co spożywasz, ale również witamin i substancji odżywczych, które zapewnią mu prawidłowy wzrost.

Twoja dieta powinna być dobrze zbilansowana. Posiłki powinny dostarczać Ci białka, węglowodanów oraz tłuszczów. Nie powinnaś unikać zwłaszcza tych ostatnich. Czy wiesz, że są one niezbędne do tego, by mogły się w nich rozpuścić niektóre witaminy? Jest ich tylko cztery, ale są one kluczowe dla prawidłowego rozwoju ciąży oraz maluszka.

Pierwszą witaminą, która rozpuszcza się w tłuszczu jest witamina A. Bierze ona udział w procesie zapłodnienia, zapobiega resorpcji zarodka w macicy. Poza tym zapewnia ona prawidłowy rozwój dziecka. Odpowiada za wzrost jego układu kostnego, a co za tym idzie również zalążków zębów, które pojawiają się już w okresie życia płodowego. Warto jednak pamiętać, że witaminę tę można bardzo łatwo przedawkować. Jej nadmiar jest szkodliwy dla dziecka. Może doprowadzić do poważnych wad rozwojowych, takich jak wodogłowie, małogłowie czy choroby układu krążenia.

Kolejną witaminą, która jest rozpuszczalna w tłuszczach jest witamina D. Jej obecność jest bardzo ważna w okresie ciąży. Niedobory mogą doprowadzić do wystąpienia cukrzycy ciążowej oraz groźnego stanu przedrzucawkowego, a w jego następstwie również do rzucawki, która zagraża życiu matki i dziecka.

Czytaj więcej o stanie przedrzucawkowym >>.

Witamina D ma wpływ na prawidłowy rozwój układu kostnego malucha. Jej braki w okresie rozwoju płodowego mogą doprowadzić do defektów szkliwa zębów, nadmiernej łamliwości kości, krzywicy. Ponadto dziecko może być narażone na choroby układy krążenia, w tym te, które dotyczą serca.

Tłuszcze są także niezbędne do rozpuszczania witaminy E. Przede wszystkim bardzo potrzebna jest przyszłej mamie, która spodziewa się dziecka. Ma pozytywny wpływ na układ krwionośny: wzmacnia naczynia krwionośne, a także zapobiega przedwczesnemu rozpadowi czerwonych krwinek. Badania amerykańskich naukowców dowodzą, że odpowiedni poziom witaminy E w końcowych etapach ciąży zmniejsza ryzyko śmierci dziecka podczas ciężkiego porodu. Witamina E wpływa także na prawidłowy rozwój układu wzrokowego malucha. Jej niedobory mogą negatywnie wpłynąć na jego pracę już po przyjściu dziecka na świat.

Ostatnią witaminą, która rozpuszcza się w tłuszczach to witamina K. Jest ona szczególnie ważna podczas pierwszych tygodni ciąży, gdy kobietę męczą uporczywe mdłości i wymioty. Suplementacja nią pomaga zwalczać te dolegliwości. Ponadto witamina K bierze udział w procesach krzepnięcia krwi, więc jej odpowiedni poziom jest kluczowy podczas porodu.

Z uwagi na wszystkie wymienione wyżej witaminy, Twoja dieta w okresie ciąży nie powinna być uboga w tłuszcze. Pamiętaj jednak, by sięgać wyłącznie po te nienasycone. Wzmacniają one odporność, zmniejszają ilość złego cholesterolu, a zwiększają poziom tego dobrego. Gdzie ich szukać? Przede wszystkim w rybach morskich. Dostarczają one cennych kwasów tłuszczowych omega-3, które wspomagają rozwój oczu i mózgu dziecka. Warto pamiętać jednak, że nie wszystkie ryby w czasie ciąży są wskazane. Większość gatunków jest zanieczyszczona rtęcią, która znajduje się w zbiornikach wodnych niemal na całym świecie. Ryby filtrują wodę całym swoim ciałem, przez co rtęć osadza się w ich mięśniach, czyli w mięsie, które potem spożywamy. Najwięcej rtęci skumulowanej jest w ciałach ryb, które są gatunkami drapieżnymi. Zjadają one bowiem pomniejsze ryby, przez co ilość rtęci w ich organizmach wzrasta. Szczególnie niewskazane są tuńczyki, mieczniki, makrele. Dla kobiet ciężarnych najbezpieczniejsze są te gatunki, które znajdują się na końcu łańcucha pokarmowego: śledzie, dorsze, sardynki.

Jak wygląda dziecko w 19. tygodniu ciąży?

W dziewiętnastym tygodniu ciąży dziecko – co ciekawe – posiada już w miarę wykształcone narządy rozrodcze. Jeśli to dziewczynka, ma już pochwę, macicę i jajowody, a jajniki zawierają nawet pierwotne komórki jajowe w imponującej ilości (około 6 milionów). Ich ilość do momentu narodzin spadnie do około 1 miliona. Chłopcy zaś posiadają wykształcone jądra, które produkują już nawet testosteron. Reszta narządów płciowych nadal się rozwija. Na tym etapie badanie USG nie zawsze pokazuje płeć dziecka, niemniej niektórym rodzicom udaje się ją poznać.
To jednak nie wszystkie zmiany, jakie zachodzą! Ciało maleństwa zaczyna się pokrywać mazią płodową, która chroni skórę przed stałym obcowaniem z płynem owodniowym. Maź płodowa jest substancją białą i niezbyt ładną, która powstaje z wydzieliny gruczołów łojowych, a także ze złuszczonego naskórka. Na tym etapie ciąży bardzo intensywnie rozwijają się zmysły – dziecko zaczyna słyszeć dźwięki dochodzące z głębi ciała mamy, jak bicie jej serca, albo odgłosy dochodzące z żołądka. Dzidziuś powoli uczy się poruszać oczami, a na jego palcach zaczynają rozwijać się paznokcie. Matka odczuwa intensywne ruchy dziecka, które kopie i robi fikołki, w związku z czym ułożenie dziecka ciągle się zmienia. W niektórych przypadkach jednak kobiety odczuwają jedynie delikatne ruchy płodu, nasilające się gdy leżą lub siedzą – to również jest normalne. Maluch pewnie wkrótce zacznie się mocniej ruszać.

19 tydzień ciąży – objawy i dolegliwości

W dziewiętnastym tygodniu ciąży brzuch staje się już wyraźnie widoczny. Może się pojawić przemęczenie, na które jedynym, idealnym lekarstwem będzie długi i spokojny sen. W czasie ciąży rozszerzają się naczynia krwionośne, więc przyszłej mamie może być nieco cieplej niż zwykle. Mogą się również pojawić obrzęki nóg, więc żadna przyszła mama nie powinna się zdziwić, że buty wydają się za ciasne. Niestety, coraz częściej odzywają się też plecy – kręgosłup czuje pierwsze przeciążenie ciążą. W tym czasie należy szczególnie chronić skórę przed działaniem słońca (czyli lepiej się nie opalać), bowiem ma ona zwiększoną skłonność do nieatrakcyjnych przebarwień (tak zwana ostuda).

19. tydzień ciąży to także okres, gdy możesz zauważyć, że Twoje buty stają się zbyt ciasne. Dzieje się tak nie tylko dlatego, że Twoje stopy są opuchnięte z powodu zatrzymywania wody w organizmie. To po prostu efekt działania hormonu zwanego relaksyną. Jest to hormon produkowany przez ciałko żółte, a następnie przez łożysko. Przez cały okres ciąży zapobiega skurczom mięśni macicy, ponieważ działa na nie hamująco. Gdy poród się zbliża, odpowiada za rozluźnienie spojenia łonowego, by maluch mógł bezpiecznie i bez przeszkód wydostać się na świat. Niestety, relaksyna nie działa wybiórczo. Rozluźnia stawy miednicy, ale wpływa także na inne stawy zlokalizowane w całym ciele. Stąd też może dojść do powiększenia się stóp. Zazwyczaj wszystko wraca do normy po porodzie, lecz w rzadkich przypadkach zmiany są trwałe.

Warto jednak wiedzieć, że jest i pozytyw – w 19 tygodniu ciąży zwykle wzrasta libido kobiety! Przy tym – jeśli lekarz nie powie inaczej – na każdym etapie ciąży nadal jest on bezpieczny i w dodatku przyjemny! Nie zagraża absolutnie dziecku i nijak na nie nie oddziałuje. Jeśli już – to wyłącznie pozytywnie. Szczęśliwa mama to szczęśliwe dziecko, a hormony szczęścia pojawiające się we krwi kobiety po udanym seksie wprawiają w błogi nastrój również maluszka.

Jakie pozycje są wskazane na tym etapie ciąży? Brzuszek nie jest jeszcze zbyt duży, dopiero niedawno zaczął być widoczny, dlatego też w czasie zbliżenia nie będzie przeszkadzał. Niemniej jednak z tradycyjnej pozycji, na tzw. misjonarza lepiej już lepiej unikać. Z pewnością będziecie z partnerem czuli się nieswojo bojąc się, że zrobicie maluchowi krzywdę. Najbezpieczniejsze są wszystkie pozycje, w których partner znajduje się za kobietą, pozycje stojące oraz te, w których kobieta jest na górze. Ryzyko nacisku na brzuch jest w nich minimalne.

Jeśli seks sprawia Wam obydwojgu przyjemność, nie ma najmniejszych powodów, by go unikać i się przed nim wstrzymywać. Dopiero sytuacja, gdy czujesz dyskomfort w obrębie pochwy, jeśli śluz zmienia barwę (pojawia się plamienie), czy mama cierpi na mocny ból brzucha lub ból podbrzusza, powinna zgłosić się do lekarza, który być może zaleci rezygnację ze współżycia.