Libido, czyli inaczej popęd seksualny, to naturalna potrzeba osiągnięcia satysfakcji seksualnej. Zmienia się na przestrzeni życia. Libido inaczej kształtuje się u kobiet, a inaczej u mężczyzn. Zarówno na brak popędu seksualnego, jak i na jego wzmożone odczuwanie oddziaływać może wiele czynników psychologicznych i fizycznych. Czy można wpływać na popęd seksualny? Jak zwiększyć libido?



Libido: trudno o jednoznaczną definicję!

Libido to reprezentacja naturalnych potrzeb seksualnych, pochodzących z wnętrza organizmu. Przez ojców psychoterapii, Zygmunta Freuda i Carla Gustava Junga, nazywana „energią życiową” i „energią psychiczną”, która niemal całkowicie zawiaduje życiem jednostki. Obecnie postrzeganie libido przez specjalistów z zakresu psychologii i medycyny nie jest aż tak radykalne.  Chociaż wnikliwe definicje tego, co to jest libido mogą się różnić, panuje zgodność co do tego, że odczuwanie popędu seksualnego oraz realizacja potrzeb seksualnych jest niezbędna dla fizycznego i psychicznego zdrowia.

Libido u kobiet

Libido u kobiet od wieków było przedmiotem zainteresowania ze strony mężczyzn. Przez stulecia w kulturze zachodniej seksualne potrzeby kobiet były wypierane i uznawane za nieobyczajne. Jednak zawsze temat libido u kobiet, jako nieokiełznanej, zmiennej energii, połączonej z możliwością dawania życia był tematem w sztuce i literaturze.

Obecnie, wiele zmieniło się w kwestii obyczajowości. Wielu mężczyzn zastanawia się nad tym, jak rozbudzić kobietę. Prawdopodobnie problem ze zrozumieniem kobiecego popędu wynika z dwóch kwestii. Po pierwsze, pewnego kulturowego tabu, które wciąż uniemożliwia pełną ekspresję kobiecych potrzeb seksualnych i szczere rozmowy na ten temat, a po drugie – ze złożoności libido u kobiet. Podlega ono bowiem wielu fluktuacjom w trakcie cyklu miesiączkowego, a także na przestrzeni życia kobiety i ról, jaką pełni. Ciąża, macierzyństwo, ale także – jak dowodzą badania – stały związek wpływają na zmienność potrzeb seksualnych kobiet.

Najważniejsze czynniki wpływające na libido u kobiet:

Cykl menstruacyjny

W trakcie cyklu menstruacyjnego dochodzi do szeregu przemian w ciele kobiety. Odpowiedzialne są za to hormony, których poziom znacząco się waha w poszczególnych fazach. Większość pań doświadcza wzmożonej ochoty na seks w okresie owulacji, która przypada około 14. dnia cyklu, za co odpowiadają estrogeny. Wysoki poziom estrogenów cechuje całą pierwszą połowę cyklu. Po owulacji, ich poziom spada, natomiast zaczyna wzrastać progesteron, wyciszający libido. Tuż przed okresem kobiety często doświadczają spadku nastroju, bolesności piersi i podbrzusza; ich ochota na seks jest niewielka. Może się to zmienić jednak już pierwszego dnia cyklu, czyli z dniem pojawienia się miesiączki. Nie jest to jednak regułą: na libido w trakcie miesiączki mają też wpływ prywatne przekonania kobiety dotyczące higieny.

Choroby tarczycy

Niedoczynność tarczycy i choroba Hashimoto znacząco obniżają potrzebę kontaktów seksualnych. Jest to związane z podwyższonym poziomem TSH, który to hormon wpływa na metabolizm wielu innych, odpowiedzialnych za nastrój, a także popęd seksualny. Kobiety chorujące na niedoczynność tarczycy często miewają nieregularne cykle miesiączkowe lub cykle bezowulacyjne. W takich przypadkach konieczne jest wdrożenie leczenia endokrynologicznego i zażywanie tyroksyny. W zdecydowanej większości przypadków poprawa daje się zauważyć stosunkowo szybko.

Ciąża

Ciało przyszłej mamy poddawane jest wzmożonemu działaniu hormonów. To sprawia, że kobiety w ciąży mogą odczuwać nagłe zmiany libido – począwszy od kompletnego braku ochoty na seks na wyjątkowo wzmożonych potrzebach kończąc. Niektóre panie wręcz podkreślają, że ich libido w ciąży (szczególnie w drugim trymestrze) było silniejsze, niż w jakimkolwiek innym okresie ich życia. Warto pamiętać, że seks w ciąży jest zupełnie bezpieczny, jedynym warunkiem jest brak lekarskich przeciwwskazań. Większość par może kochać się do 8 miesiąca ciąży, a niekiedy także i w 9. W ostatnich jednak tygodniach kobiety mogą odczuwać zmniejszone libido ze względu na okołoporodowy stres, obawę o zdrowie dziecka i ogólne samopoczucie.

Macierzyństwo

Pierwsze miesiące po porodzie znacząco zmniejszają ochotę na seks ze względów fizycznych i psychicznych. Organizm młodej mamy wytwarza dużo prolaktyny, niezbędnej do nawiązywania relacji z dzieckiem i laktacji. Hormon ten w naturalny sposób obniża libido. Dodatkowo, w okresie połogu – niezależnie czy po porodzie siłami natury czy cesarskim cięciu – wstrzemięźliwość seksualna jest wskazana ze względów medycznych. Wagina po porodzie potrzebuje czasu na regenerację; w przypadku cesarskiego cięcia niezbędny jest czas na rekonwalescencję po operacji. Ze względów psychicznych, młoda mama może odczuwać spadek libido spowodowany zaabsorbowaniem nową rolą, zmęczeniem poporodowym, baby bluesem (lekka, naturalna odmiana depresji poporodowej, doświadczana przez większość matek).



Antykoncepcja hormonalna

Wiele kobiet doświadcza spadku libido przy stosowaniu wkładek, tabletek lub plastrów hormonalnych. Jest to związane z zaburzeniem naturalnej równowagi hormonalnej organizmu. Warto jednak wiedzieć, że dobrze dobrane środki antykoncepcyjne nie powodują takich skutków ubocznych. Zwiększenie libido przy antykoncepcji jest możliwe – należy porozmawiać o tym z ginekologiem.

Stres i przemęczenie

Libido jest również bardzo mocno warunkowane przez czynniki zewnętrzne. Nadmiar obowiązków, zmęczenie, stres zawodowy – to wszystko powoduje, że potrzeby seksualne zostają zdominowane przez potrzebę odpoczynku. W wielu przypadkach odpowiedzią na pytanie, jak zwiększyć popęd seksualny u żony jest umożliwienie jej zrelaksowania się. Banalnie brzmiące „wspólne wyjście” na kolację czy do kina, albo wyjazd na weekend naprawdę mogą pomóc.

Problemy w związku

Brak poczucia bezpieczeństwa, nawarstwiające się konflikty czy poczucie braku zrozumienia jest czynnikiem znacząco obniżającym libido u kobiet. W takim przypadku liczenie na nagłą zmianę skazane jest na porażkę, jeśli oboje partnerów nie podejmie wysiłku szczerej rozmowy.

Środki pobudzające kobietę



W Internecie można napotkać wiele preparatów reklamowanych jako afrodyzjaki, zwiększające libido u kobiet. Chociaż dowiedziono, że faktycznie feromony oraz niektóre substancje pochodzenia naturalnego (jak np. kakao) mogą pozytywnie wpływać na zwiększenie popędu seksualnego u kobiet, warto wiedzieć, że 100-procentowo skuteczne tabletki zwiększające libido nie istnieją. Jeśli kobieta przez dłuższy czas doświadcza spadku zainteresowania seksem i jest to dla niej problem, warto aby skontaktowała się ze swoim ginekologiem lub endokrynologiem. Jeśli spadek libido partnerki stanowi problem dla partnera, w pierwszej kolejności warto o tym porozmawiać i nawzajem zrozumieć swoje potrzeby.

Spadek libido u mężczyzn

Brak libido u mężczyzn jest często uznawany za problem, czemu winne są oczekiwania kulturowe. Warto sobie uzmysłowić, że jedyną osobą, która może ocenić, czy libido jest za niskie czy za wysokie, jest zawsze osoba, która to libido odczuwa. Jeśli z różnych względów mężczyzna odczuwa dyskomfort związany ze swoimi potrzebami seksualnymi (są one niższe, niż były wcześniej itp.), najczęściej związane jest to z ogólnym stanem jego zdrowia lub stresem.

Najważniejsze czynniki wpływające na libido u mężczyzn:

Hormony

Spadek libido u mężczyzn jest naturalnym procesem fizjologicznym, związanym z gospodarką hormonalną. Za popęd seksualny u panów odpowiedzialny jest testosteron, którego najwyższy poziom notowany jest u mężczyzn dwudziestoletnich. Po 30. roku życia zaczyna niezauważalnie spadać, a po 60. roku życia stabilizuje się na niewysokim poziomie. Jeśli jednak drastyczne osłabienie libido nastąpiło wcześniej, może być to powodowane obniżeniem się poziomu testosteronu na tle chorobowym. W zależności od przyczyny, pomocne może okazać się suplementowanie testosteronu.

Depresja

Choroba ta dotyka coraz większej części populacji i ma wpływ na wiele aspektów życia. Niskie libido u mężczyzn jest częstym powodem ich niepokoju i zgłaszania się do lekarza pierwszego kontaktu, który może po wywiadzie odesłać pacjenta do psychologa/psychiatry. Depresja zaburza gospodarkę hormonalną i wpływa na poziom tzw. hormonów szczęścia (np. dopaminy), a ta jest niezbędna do odczuwania popędu seksualnego.

Stres

Podobnie jak u kobiet, niskie libido u mężczyzn może być powodowane przemęczeniem i stresem. W dzisiejszym świecie istnieje wiele powodów do odczuwania presji – począwszy od kwestii zawodowych, poprzez rodzinne, na innych relacjach skończywszy. W przypadku panów dodatkowym czynnikiem zwiększającym tę presję jest błędne przekonanie, że sprawność seksualna świadczy o męskości, zatem libido jest nieodłącznym elementem „sprawdzenia się” jako mężczyzna. W takim wypadku przyznawanie się do obniżonego libido lub jakichkolwiek problemów natury psychologicznej staje się tabu i prowadzi do pogorszenia problemu.

Nuda

Rutyna i stagnacja nie służą satysfakcji seksualnej u obu płci, jednak to mężczyźni częściej wymieniają ją jako czynnik  wpływający na ich libido. Często odpowiedzią na pytanie, jak zwiększyć popęd seksualny u mężczyzn jest wprowadzenie innowacji w życiu seksualnym, a także szczera rozmowa z partnerem na temat własnych oczekiwań.

Jak zwiększyć libido?

Istnieje wiele mitów i „ludowych mądrości” na temat tego, co zwiększa libido. Zapoznając się z nimi warto jednak pamiętać, że spadek libido często warunkowany jest czynnikami psychicznymi lub chorobami. „Domowymi” sposobami na zwiększenie libido są:

  • odpoczynek i relaks: wzrost libido nie jest możliwy bez odpowiedniej dawki snu, zminimalizowania czynników stresujących. Jeśli martwi nas brak libido u żony lub męża, warto zastanowić się, w jaki sposób można odseparować ich (przynajmniej na jeden wieczór) od codziennych zmartwień.
  • dieta: libido a dieta to ulubiony temat wielu popularnych magazynów. Jedzenie ostryg, truskawek z szampanem i bitą śmietaną czy czekolady ma rzekomo gwarantować gwałtowny wzrost libido. Bez wątpienia nie przeszkodzi to w cudownym seksie, jednak nie warto wiązać z jakimikolwiek posiłkami „magicznej” mocy. W przypadku przewlekłego zmęczenia, konfliktów w związku, depresji czy zaburzeń testosteronu jeden posiłek wiele nie zmieni. Natomiast faktem jest, że zdrowa, zbilansowana dieta na co dzień poprawia kondycję organizmu, a tym samym przekłada się na lepsze samopoczucie i sprawność seksualną.
  • rozwiązywanie konfliktów: nie ma udanego życia seksualnego bez szczęśliwej relacji. Dbanie o potrzeby psychiczne – swoje i partnera – jest podstawą do stworzenia udanego związku, którego częścią będzie satysfakcjonujący obie strony seks.
  • dbanie o zdrowie: Warto pamiętać, że poprawa kondycji seksualnej nie zawsze jest sposobem na to, jak zwiększyć libido. Poprawa sprawności seksualnej – zwłaszcza dla dojrzałych mężczyzn – łączy się głównie z fizycznym aspektem seksualności. Brak erekcji może, ale nie musi być powodowany przez niskie libido. Istnieje wiele chorób, które mogą wpływać na erekcję, a przez to wtórnie osłabiać libido. Leki pobudzające seksualnie mają za zadanie zwiększać ukrwienie genitaliów, ułatwiać osiągnięcie erekcji i szczytowanie. Jeśli jednak problem z niskim libido ma podłoże psychologiczne, tego typu preparaty będą działać tylko objawowo. W przypadku problemów z erekcją zawsze warto rozważyć wizytę u specjalisty – dobrym wyborem na początek jest lekarz seksuolog.
  • dbanie o satysfakcjonujący… seks: wyczulenie na potrzeby seksualne partnera jest świetnym sposobem na to, jak poprawić jego/jej libido. Istnieją badania, które potwierdzają, że wiele kobiet rezygnuje ze zbliżeń, ponieważ nie odczuwa satysfakcji w ich trakcie z powodu braku porozumienia z partnerem. Z kolei u mężczyzn w stałych związkach często pojawia się spadek libido powodowany rutyną w łóżku. Wszelkie „ćwiczenia na potencję” poprawiające sprawność seksualną są oczywiście wskazane, ponieważ mogą polepszać doznania obu stron. Pamiętajmy jednak, że wyćwiczone mięśnie Kegla czy silna prostata nie zagwarantują udanego seksu, jeśli nie będziemy mieć na uwadze wszystkich potrzeb fizycznych i psychicznych – swoich i partnera.