Wielu przyszłych rodziców, oczekujących na pojawienie się potomka, często zastanawia się jak maleństwo będzie wyglądało, do kogo będzie podobne, jaki będzie kolor oczu dziecka. To, że będzie najwspanialsze i najukochańsze, to oczywiste. Czy jednak da się przewidzieć takie aspekty jak kolor oczu czy włosów? W 100% nie, jednak genetyka pokazuje, że można przynajmniej procentowo oszacować, jakie są szanse, na wystąpienie konkretnego koloru oczu.



Od czego zależy kolor oczu dziecka?

Na kolor naszych oczu, wpływa poziom melaniny zawartej w tęczówkach. Im więcej melaniny, tym kolor oczu ciemniejszy. Analogicznie im jej mniej, tym oczy będą jaśniejsze. Co w takim razie decyduje o poziomie melaniny? Genetyka. To geny determinują barwę oczu naszego dziecka. Geny dominujące, warunkują ciemniejszą barwę oczu, natomiast geny recesywne, odpowiadają za oczy w kolorze szarym i jasno niebieskim. Jak to wygląda w praktyce i jak możemy „zbadać”, na jaki kolor oczu ma szansę nasze dziecko?

Typujemy kolor oczu dziecka – dziedziczenie w praktyce

Żaby spróbować wyjaśnić, na jakiej zasadzie działają geny dominujące i recesywne, musimy oprzeć się na przykładach.

Przykład nr. 1

Jeżeli rodzice dziecka posiadają oczy brązowe, a dodatkowo wszyscy dziadkowie również mają oczy w tym odcieniu, wówczas dziecko na 100%, również będzie miało brązowy kolor oczu. Dziecko dziedziczy tylko gen dominujący, występujący u wszystkich członków rodziny, gen recesywny nie występuje, dlatego nie ma szans aby dziecko miało jasny kolor oczu.


Nasze wideo:

Przykład nr.2

Jeżeli rodzice mają oczy brązowe, ale jedno z dziadków ma oczy niebieskie, wówczas jest 25% szans na to, że dziecko będzie miało niebieski kolor oczu. Jedno z rodziców posiada gen recesywny, odpowiedzialny za jasną barwę oczu, dlatego jest szansa, że przekaże go dziecku.

Przykład nr. 3

Mama ma oczy niebieskie, a tata ma oczy brązowe. W takim wypadku, istotną sprawą jest, czy rodzice taty mają oczy brązowe, czy może jedno z nich, ma oczy niebieskie. Jeżeli jedno z nich ma oczy niebieskie, wówczas tata posiada jeden gen recesywny, jeden dominujący. W związku z tym, jest 50% szans na to, że dziecko odziedziczy niebieskie oczy. Jeżeli jednak zarówno tata, jak i dziadkowie mają ciemne oczy, wówczas najprawdopodobniej wygrają geny dominujące i dziecko również będzie miało ciemne oczy.

Przykład nr. 4

Oboje rodziców mają oczy w kolorze niebieskim. W takim układzie są bardzo małe szanse, że dziecko będzie miało inny kolor oczu niż niebieski. Niebieski kolor oczu wymaga pary genów recesywnych. Jeżeli oboje rodziców posiadało taką parę, nie ma skąd wziąć się gen dominujący, odpowiedzialny za ciemną barwę oczu.

Ustalając prawdopodobieństwo koloru oczu naszego dziecka, musimy pamiętać, że od każdej reguły istnieją wyjątki, a genetyka posiada tak wiele zmiennych, że bardzo ciężko w 100% ją przewidzieć.



Kolor oczu u niemowlaków

Mimo tego, że kolor oczu mamy zapisany w genach, wszystkie nowo narodzone dzieci mają oczy błękitne. Dlaczego tak się dzieje? Jest to spowodowane brakiem wystarczającej ilości melaniny, która to odpowiada za ostateczne wybarwienie tęczówki. Dopiero z biegiem czasu w tęczówkach dojrzewają odpowiednie komórki, odpowiedzialne za produkcję melaniny. Zatem, kiedy kształtuje się kolor oczu u dziecka? Nauka mówi, że ostateczny kolor oczu dziecka kształtuje się dopiero między 6 a 8 rokiem życia. Nie należy więc martwić się, kiedy u dziecka zmienia się kolor oczu, ponieważ jest to całkowicie naturalne zjawisko. Podobnie jak zmienia się odcień włosów, który może przejść od kruczoczarnych, przez miedziane aż po ciemny blond, tak samo jest z kolorem tęczówki.

Bez względu na to, czy nasze dziecko odziedziczy kolor oczu, włosów, czy rysy twarzy, po mamie, tacie, babci czy dziadku, najważniejsze aby czuło się kochane i akceptowane. Od pierwszych chwil życia musimy dbać o to, aby nasze dzieci akceptowały siebie, nie starały się zmieniać siebie na siłę i nie dawały się kompleksom. Dziecko, które będzie wspierane przez rodziców, którzy szanują jego indywidualność i nie starają się go porównywać, czy zmieniać na siłę, wyrośnie na pewnego siebie, znającego swoją wartość człowieka, a to przecież jest istotą rodzicielstwa.