Starania o dziecko nie zawsze są łatwe i czasami przyszłym rodzicom przychodzi trochę dłużej poczekać na upragnione dwie kreski na teście ciążowym. Wpływa na to bardzo wiele czynników: począwszy od stanu zdrowia obojga partnerów, poprzez czynniki zewnętrze, wpływające na jakość nasienia, aż po oczywisty czynnik, czyli moment cyklu. Aby zwiększyć swoje szanse na powodzenie podczas starań o dziecko, dobrze jest dokładnie poznać swój organizm. Baczna obserwacja cyklu pozwala sprawdzić, kiedy są dni płodne i niepłodne. Dzięki temu, możliwe będzie dostosowanie współżycia do takiego okresu cyklu, w którym połączenie plemnika z jajeczkiem będzie możliwe. Jak prowadzić kalendarz dni płodnych?



Dni płodne i niepłodne — co to takiego?

Zapewne większość kobiet rozumie sformułowanie dni płodne i niepłodne, ale nie zawsze jest w stanie dokładnie stwierdzić, kiedy ten czas następuje. Naturalne metody planowania rodziny zakładają prowadzenie kalendarza dni płodnych. Na jego podstawie można określić kiedy kobieta ma największe szanse na zajście w ciążę. Obliczanie dni płodnych odbywa się na podstawie codziennych pomiarów temperatury w pochwie, a także codziennej obserwacji śluzu, jego konsystencji i koloru. Niezbędna jest również obserwacja i zapisywanie objawów, takich jak ból i nadwrażliwość piersi, ból w podbrzuszu, zwiększenie wagi, drażliwość, zwiększenie libido, a nawet kondycja cery.

W dzisiejszych czasach wyznaczanie dni płodnych może być znacznie prostsze. W aptekach dostępne są skuteczne testy owulacyjne, które działają na takiej samej zasadzie jak testy ciążowe, z tym że mają za zadanie poinformować nas,  czy występuje jajeczkowanie. Nie oznacza to jednak, że regularne prowadzenie kalendarza dni płodnych, na przykład w aplikacji na smartfonie nie jest potrzebne.

Kalendarz dni płodnych: czy każda kobieta powinna go prowadzić?

Mimo, że niektórym prowadzenie tak zwanego kalendarzyka małżeńskiego, może wydawać się śmieszne i staroświeckie, dla kobiety jest to niezwykle cenne źródło wiedzy o samej sobie. Wyznaczanie dni płodnych i niepłodnych to jedynie dodatkowa korzyść, jaka wynika z prowadzenia obserwacji własnego organizmu. Cenniejsze są bowiem informacje o swoim stanie zdrowia.

Kalendarz dni płodnych i wszystkie informacje, jakie w nim notujemy, takie jak zaburzenia w cyklu, skrócona menstruacja, zbyt obfite krwawienia lub krwawienie w środku cyklu, mogą pomóc nam w szybkim wykryciu nieprawidłowości. Jeżeli coś zaczyna nas niepokoić, od razu możemy działać, udać się do specjalisty, i tym samym, umożliwić szybką diagnostykę. Oczywiście obliczanie dni płodnych i wiedza na temat owulacji znacznie zwiększa szansę na zajście w ciążę, jednak to tylko jedna z zalet obserwacji własnego organizmu.

Kalendarz dni płodnych i owulacji

O dniach płodnych mówimy wtedy, kiedy dojrzała komórka żeńska, zostaje uwolniona przez jajnik i wędruje przez jajowód. Jeżeli w tym czasie komórka „spotka” na swojej drodze komórkę męską — plemnik, może dojść do zapłodnienia. Uwolniona komórka żeńska żyje do 12 godzin, więc aby doszło do zapłodnienia, komórka żeńska musi się połączyć z komórką męską dokładnie w tym okresie.

dni płodne

Kolejność zmian w jajniku: 1 – Menstruacja (miesiączka); 2 – Rosnące pęcherzyki; 3 – Dojrzały pęcherzyk z komórką jajową; 4 – Owulacja (jajeczkowanie); 5 – Ciałko żółte; 6 – Zanik ciałka żółtego
Żródło: Wikipedia

Skoro żywotność jajeczka jest tak krótka, dlaczego mówimy o dniach płodnych, a nie jednym, i to nawet niecałym dniu? Powodem jest znacznie dłuższa żywotność plemników. Plemnik po dostaniu się do pochwy może tam pozostać aktywny nawet przez kilka dni.  Jest to realne zwłaszcza w okresie przed owulacyjnym, kiedy wilgotność pochwy jest zwiększona, a występujący w niej śluz sprzyja żywotności plemników. Jeżeli więc plemnik dotarł do pochwy od 1 do 4 dni przed owulacją lub 1 bądź 2 dni po niej, w dalszym ciągu może dojść do zapłodnienia. Z tego powodu kobieca płodność nie trwa jeden dzień, tylko około 5-6 dni.



Jak obliczyć kiedy są dni płodne?

W prawidłowym obliczeniu dni płodnych pomoże regularne prowadzenie kalendarza dni płodnych. Zapisując w nim co miesiąc termin wystąpienia miesiączki oraz długość jej trwania, otrzymamy informację o średniej długości cyklu. Z reguły cykl kobiecy trwa od 28 do 32 dni. U niektórych kobiet może być nieco krótszy, a u innych dłuższy – dlatego właśnie bardzo ważna jest samoobserwacja. Owulacja przy prawidłowym cyklu przypada mniej więcej w jego połowie, czyli między 14 a 16 dniem cyklu. Według tych danych możemy założyć, że dni płodne rozpoczną się około 10 dnia cyklu i będą trwać aż do 16/18 dnia cyklu. W przypadku dłuższych lub krótszych cykli powinniśmy zakładać, że owulacja występuje na 14 dni przed miesiączką.

Jak rozpoznać dni płodne?

Kobieta, która zna swoje ciało i regularnie je obserwuje, może zauważyć charakterystyczne, powtarzające się objawy oznaczające zbliżającą się lub trwającą owulację. Przede wszystkim, nadchodzące dni płodne poprzedza zmiana wyglądu i konsystencji zmianą śluzu. Pojawia się tak zwany śluz płodny, który jest przezroczysty i rozciągliwy.

Ponadto, kobieta może odnotować podwyższoną temperaturę ciała o około 0,2 stopnia Celsjusza. W okresie około owulacyjnym może pojawić się ból owulacyjny, umiejscowiony w okolicy jednego z jajników, z którego akurat uwalniane jest jajeczko. Niektóre kobiety w tym czasie zauważają również zwiększone libido.



Kobiety starające się o dziecko, które nie potrafią rozpoznać dokładnie momentu owulacji lub ich cykle są nieregularne, mogą wykonać test owulacyjny. Test pomoże im upewnić się, czy właśnie teraz doszło do jajeczkowania.

Kalendarz dni płodnych a antykoncepcja

O ile w przypadku planowania ciąży i regularnych starań o dziecko możemy swobodnie podjeść do naszych wyliczeń dni płodnych, o tyle, jeżeli zależy nam, aby skutecznie zapobiec ciąży, warto wspomóc się tradycyjną antykoncepcją. Organizm kobiety jest niezwykle podatny na wpływy zewnętrzne, dlatego większy stres, zmęczenie, niewyspanie czy intensywny wysiłek fizyczny może doprowadzić do rozregulowania cyklu. Nieregularna menstruacja prowadzi do utraty kontroli nad dniami płodnymi. Jeżeli więc chcemy mieć pewność, że nie dojdzie do zapłodnienia, najlepiej zastosować antykoncepcję mechaniczną lub hormonalną.