Nietolerancja laktozy u niemowląt, to jedna z coraz częściej diagnozowanych dolegliwości u dzieci. Niestety bardzo często wnioski o występowaniu nietolerancji, wyciągane są zbyt pochopnie. Na karb nietolerancji laktozy, lekarze zrzucają dolegliwości brzuszkowe u maluchów, objawy skórne czy częste ulewanie. Wiele z tych objawów, jest jednak naturalnych dla niedojrzałego w pełni układu pokarmowego i nie wymaga wprowadzania tak radykalnych środków, jak przy zdiagnozowanej nietolerancji. Co zatem zrobić, gdy podejrzewamy u naszego dziecka problemy z trawieniem laktozy? Jakie kroki podjąć, aby uzyskać rzetelną diagnozę i pomóc naszemu maluszkowi?



Nietolerancja laktozy u niemowląt

Aby zrozumieć na czym polega problem nietolerancji laktozy u niemowląt i jakie jest jej podłoże, warto na początku dowiedzieć się, czym właściwie jest laktoza. To dwucukier występujący w mleku matki oraz mleku wszystkich innych ssaków, w tym również krowim. Organizm człowieka wytwarza specjalny enzym – laktazę – który odpowiedzialny jest za rozkład i trawienie cząsteczek laktozy. Człowiek nabywa zdolność trawienia laktozy, już około 30 tygodnia życia płodowego. Wszystkie zdrowe dzieci, urodzone w terminie, mają zdolność do trawienia tego cukru.

Co powoduje problemy z trawieniem laktozy u niemowląt?

Istnieją dwie podstawowe przyczyny, pojawienia się problemów z trawieniem laktozy. Pierwszy z nich, występujący niezwykle rzadko, to wrodzony niedobór enzymu laktazy. Drugi natomiast, który odpowiada za większość zdiagnozowanych nietolerancji laktozy u dzieci, to wtórny niedobór laktazy. Jak do niego dochodzi?

Wtórny niedobór enzymu laktazy, pojawia się zazwyczaj na skutek przebytej infekcji, nieleczonej alergii pokarmowej lub stanu zapalnego w przewodzie pokarmowym. Niedobór laktazy może być również związany z celiakią. Celiakia, to choroba skutkująca uszkodzeniem śluzówki jelita oraz komórek produkujących enzymy trawienne, dlatego też może ona prowadzić do nietolerancji laktozy.


Nasze wideo:

Objawy nietolerancji laktozy u niemowląt

Nietolerancja laktozy u niemowląt przede wszystkim objawia się dolegliwościami ze strony układu pokarmowego, mogą to być:

  • nudności
  • wzdęcia
  • gazy
  • biegunka
  • bóle brzucha

Cechą charakterystyczną dla nietolerancji laktozy, jest pojawienie się dolegliwości bezpośrednio po spożyciu mleka lub innego produktu zawierającego laktozę. W zależności od tego, w jakim stopniu upośledzana jest produkcja laktazy, różne jest nasilenie objawów. Im mniej organizm jej produkuje, tym silniejsze mogą być bóle, czy ostre biegunki.

Nietolerancja laktozy – jakie badania zrobić, aby potwierdzić diagnozę?

Wzdęcia, kolki czy gazy, to naturalne dolegliwości u niemowląt. Są one spowodowane niedojrzałością układu pokarmowego. Trudno zatem od razu stwierdzić, czy nasze dziecko cierpi na alergię pokarmową lub nietolerancję, czy po prostu taka jego uroda i musimy przetrwać trudny okres niemowlęctwa. Jeżeli jednak dolegliwości ze strony układu pokarmowego wzmagają się po posiłkach mlecznych, wówczas warto skonsultować sprawę ze specjalistą, który powinien zlecić badania potwierdzające diagnozę.

Badania pozwalające zdiagnozować nietolerancję laktozy u dzieci:

Po omówieniu stanu dziecka z pediatrą, może on skierować je na specjalistyczne badania, które następnie trzeba będzie skonsultować z gastrologiem dziecięcym. Do metod diagnozowania nietolerancji laktozy zaliczamy:



  • Dieta eliminacyjna oraz prowokacje pokarmowe – jest to pierwszy krok, pozwalający zaobserwować czy odstawienie produktów z laktozą przyniesie poprawę stanu zdrowia dziecka i ustąpienie objawów,
  • Badanie stolca – podczas występowania wodnistych biegunek u dziecka, w pobranej próbce kału, badane jest pH stolca, a także sprawdzana obecność substancji redukujących węglowodany,
  • Wodorowy test oddechowy – badanie to polega na pomiarze stężenia wodoru w wydychanym powietrzu.

Jeżeli badania potwierdzą nietolerancję laktozy, konieczne jest wdrożenie postępowania zależnego od przyczyny nietolerancji. W większości przypadków konieczna będzie dieta eliminacyjna wykluczająca wszystkie produkty zawierające laktozę. Ważne jest, aby podczas stosowania diety eliminacyjnej zapoznać się dokładnie ze składem spożywanych produktów. Wiele gotowych potraw: słodycze, gotowe dania, a nawet wędlina zawierają laktozę. Stosowanie diety eliminującej produkty z laktozą, czyli w dużej mierze głównie produkty mleczne, wymaga konsultacji z dietetykiem. Podpowie on jakimi produktami możemy zastąpić produkty z laktozą tak, aby dostarczyć organizmowi niezbędnych składników mineralnych, w tym wapnia, którego źródłem są przetwory mleczne.

Nietolerancja laktozy u niemowląt a karmienie piersią

Nietolerancja laktozy u niemowląt karmionych piersią, w większości przypadków nie jest wskazaniem do zaprzestania karmienia. Istnieje błędne przekonanie o tym, że latoza którą spożywa matka, przechodzi wraz z mlekiem do organizmu dziecka, dlatego powinna ona zastosować dietę eliminacyjną. Nic bardziej mylnego. Cukier spożywany przez matkę, trawiony jest w układzie pokarmowym, gdzie rozkłada się do glukozy i galaktozy. Mleko matki samo w sobie zawiera laktozę, która produkowana jest w gruczole piersiowym. Dieta mamy, nie wpłynie zatem na zmniejszenie ilości laktozy w mleku.

Co zrobić kiedy dziecko karmione piersią wykazuje objawy nietolerancji laktozy?

Postępowanie, jakie musimy wdrożyć, kiedy nasze dziecko wykazuje nietolerancję laktozy zależne jest od tego, co jest jej przyczyną, a także jak silne dolegliwości są z nią związane. W przypadku, kiedy dziecko cierpi na wrodzoną czy genetyczną postać nietolerancji lub też choruje na celiakie, prawdopodobnie będzie konieczna rezygnacja z karmienia piersią i przejście na specjalną mieszankę bez zwartości laktozy. Może to być konieczne szczególnie wtedy, kiedy dolegliwości dziecka są bardzo silne.



Jeżeli nietolerancja laktozy, związana jest z przebytą infekcją, lub niewystarczającą ilością laktazy, związaną z niedojrzałością przewodu pokarmowego, wówczas można spróbować podawać maluchowi specjalne kropelki zawierające enzym laktazy oraz probiotyki wzmacniające florę bakteryjną jelit. Kropelki wspomogą trawienie cukrów, a tym samym zminimalizują objawy związane z nietolerancją laktozy. Trzeba jednak pamiętać, że każda decyzja o podaniu dziecku jakichkolwiek leków, powinna być skonsultowana z pediatrą. Specjalista pomoże dobrać odpowiednie suplementy, a także ich dawkowanie.

Sprawdź też:

[Zdjęcie główne: depositphotos.com]